Ինչպե՞ս բարեփոխել պայմանական վաղաժամկետ ազատման համակարգը Հայաստանում
02.11.2015
17:38
Հայաստանում պայմանական վաղաժամկետ ազատման համակարգը չի գործում և այս ոլորտում կարիք կա լուրջ բարեփոխումների:

Այսօր «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած քննարկմանը նման տեսակետ հնչեցրին «Քաղաքացիական հասարակության ինստիտուտ» ՀԿ-ի ղեկավար Արման Դանիելյանն ու ՀԿ-ի իրավաբան Աննա Մելիքյանը:

Քննարկման մասնակից, ՀՀ Արդարադատության նախարարության Քրեակատարողական վարչության սոցիալական, հոգեբանական և իրավական աշխատանքների բաժնի գլխավոր մասնագետ Հովհաննես Մարգարյանը նշում է, որ բարեփոխումների կարիք կա, բայց դա չի նշանակում որ համակարգը ընդհանրապես չի գործում:

«Հիմա պայմանական վաղաժամկետ ազատվողների թիվը 5 տոկոսից քիչ է: 2013-ին վաղաժամկետ ազատվել է 226 դատապարտյալ, 2014-ին՝ 184: Այս ոլորտում բարեփոխումներ չեն արվում, չնայած անընդհատ խոստումներ ենք լսում, թե օրենքի նախագիծ կլինի, շուտով մի բան կփոխվի»,-ասում է Դանիելյանը:

Նա նշում է, որ մինչեւ 2006-ը համակարգը երկաստիճան էր, քրեակատարողական համակարգը որոշում էր կայացնում անձին ազատման ներկայացնելու մասին, ներկայացնում էր դատարան ու դատարանով էր որոշվում ազատ կարձակվի, թե՝ ոչ:

«Այնուհետև կարծիք կար, որ համակարգը կոռումպացված է ու որոշվեց միջանկյալ օղակ ստեղծել՝ անկախ հանձնաժողովը, որը բաղկացած է տարբեր գերատեսչությունների ներկայացուցիչներից, ընդգրկված են նաեւ ՄԻՊ-ի գրասենյակից: Այս համակարգը ներդնելուց հետո պայմանական վաղաժամկետ ազատ արձակվողների թիվը կտրուկ նվազեց: Անկախ հանձնաժողովի որոշումները բողոքարկման ենթակա չեն, որոշումն ընդունվում է քվեարկությամբ ու հասկանալի չէ ՝ ինչ չափորոշիչով են որոշում, ներքին ձայնո՞վ են քվեարկում, որովհետեւ որոշման չափանիշ տրված չէ: Դատապարտյալների հետ ուղղման աշխատանքներ պետք է տարվեն: Ինչպե՞ս ենք որոշում նա պատրաստ է ազատ արձակվել, թե՝ ոչ: Այստեղ է խնդիրն անլուծելի, որովհետեւ որեւէ օբյեկտիվ չափորոշիչներ դրված չեն»,-հավելեց Դանիելյանը:

«Քաղաքացիական հասարակության ինստիտուտ» ՀԿ-ի իրավաբան Աննա Մնացականյանն ասում է, որ դատապարտյալների կողմից  բողոքների մեծ մասը վերաբերում է հենց պայմանական վաղաժամկետ ազատմանը:

«Մտահոգության տեղիք  տալիս է որոշում կայացնելու մեխանիմզը և այսօրվա գործող մոդելը: Թեև օրենսգրքով գրված է,  որ դատապարտյալը վաղաժամկետ ազատման հնարավորություն ունի, շատ ժամանակ դատապարտյալները ազատվում են, երբ մի քանի անգամ մերժվում են նույնաբովանդակ հիմքով, ու երբ մոտենում է պատժի կրման օրացույցային ժամկետը, հնարավոր է, որ ազատվեն: Լինում են նաև դեպքեր, երբ դատապարտյալը ազատվում է, բայց  Դատախազությունը վերաքննիչ բողոք է ներկայացնում այդ ազատության մեջ գտնվող անձին և հայտնում,  որ անկախ հանձնաժողովը, վարչակազմը և դատարանը սխալ որոշում են կայացրել և անձը պետք է շարունակի կրել իր  պատիժը ՔԿՀ-ում»,-ասում է Մելիքյանը:

ՀՀ Արդարադատության նախարարության Քրեակատարողական վարչության սոցիալական, հոգեբանական և իրավական աշխատանքների բաժնի գլխավոր մասնագետ Հովհաննես Մարգարյանն էլ նշում է, որ դատապարտյալները սովորաբար կարգապահական տույժ են ունենում, դրա համար էլ չի կիրառվում պայմանական վաղաժամկետ ազատ արձակման ինստիտուտը:

2015-ին  9 ամսվա ընթացքում լսվել է 3460 պայմանական վաղաժամկետ ազատման հարց, որից 486-ի վերաբերյալ ՔԿՀ-ի վարչական հանձնաժողովը որոշում է կայացրել միջնորդագիր ներկայացնել անկախ հանձնաժողովին:

«Դատապարտյալների հետ սոցիալական, հոգեբանական աշխատանքներ են տարվում, սահմանված նախարարի՝ 2008 թվականի որոշմամբ: Դատապարտյալի հետ ուղղման աշխատանքներ տարվում են հատուկ ծրագրով: Չեմ ուզում ասել, որ ծրագիրը հարյուր տոկոսով աշխատում է, բայց չեմ էլ կարող բացառել, որ չի աշխատում: Այս ծրագրի հիման վրա էլ ամեն եռամսյակ կատարվում է դատապարտյալի վարքի գնահատում: Գնահատվում է երեք չափորոշիչով՝ ցածր, միջին, բարձր: Վարքի գնահատումից հետո կազմվում է դատապարտյալի բնութագիրը, որն էլ հաշվի առնելով՝ դատապարտյալը պայմանական վաղաժամկետ ազատ է արձակվում, կամ՝ ոչ»,-ասաց Մարգարյանը:

Լիլիթ Առաքելյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք [email protected]  հասցեին:    

 

 

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
Հայաստան-Սփյուռք փոխհարաբերություններ. ինչպե՞ս ավելի արդյունավետ, վստահելի ու անկեղծ դարձնել
30.11.2021
14:00
Դեկտեմբերի 2-ին, ժամը 15:00-ին, Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ հարցազրույց Սփյուռքի գործերի գլխավոր հանձնակատար Զարեհ Սինանյանի հետ: Թեման՝ «Հայաստան-Սփյուռք փոխհարաբերություններ. ինչպե՞ս ավելի արդյունավետ, վստահելի ու անկեղծ դարձնել»:
Եզրակացություններ Սոչիում կայացած եռակողմ հանդիպումից
29.11.2021
13:00
Նոյեմբերի 29-ին, ժամը 13:00-ին, Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ հարցազրույց Մարդկային զարգացման միջազգային կենտրոնի տնօրեն Թևան Պողոսյանի հետ: Թեման՝ «Եզրակացություններ Սոչիում կայացած եռակողմ հանդիպումից»:
Տնօրենները կվերապատրաստվեն. ԿԳՄՍՆ-ն ներկայացրել է նախադպրոցական հաստատությունների տնօրենների հավաստագրման կարգը
26.11.2021
16:00
Նոյեմբերի 26-ին, ժամը 16:00-ին, Մեդիա կենտրոնը կազմակերպեց առցանց քննարկում՝ «Տնօրենները կվերապատրաստվեն. ԿԳՄՍՆ-ն ներկայացրել է նախադպրոցական հաստատությունների տնօրենների հավաստագրման կարգը» թեմայով:
էկոլոգիական ռիսկեր, խնդիրներ Լոռու, Արարատի, Սյունիքի, Արագածոտնի մարզերում, անհրաժեշտ բարեփոխումների կարիքը Հայաստանում
26.11.2021
11:00
Նոյեմբերի 26-ին՝ ժամը 11:00-ին, Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ քննարկում «էկոլոգիական ռիսկեր, խնդիրներ Լոռու, Արարատի, Սյունիքի, Արագածոտնի մարզերում, անհրաժեշտ բարեփոխումների կարիքը Հայաստանում» թեմայով:
Բանախոսներ՝
Օլեգ Դուլգարյան, «Համայնքային համախմբման եւ աջակցության կենտրոն» ՀԿ նախագահ, իրավապաշտպան
Նազելի Վարդանյան, փաստաբան, բնապահպան,
Ինգա Զարաֆյան, «ԷկոԼուր» տեղեկատվական ՀԿ-ի նախագահ
Հայաստանի անվտանգության բանալիները Հայաստանու՞մ են, թե՞ Հայաստանից դուրս. ունե՞նք այս հարցի պատասխանը
24.11.2021
14:00
Նոյեմբերի 24-ին, ժամը 14:00-ին, Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ հարցազրույց քաղաքագետ Սարո Սարոյանի հետ՝ «Հայաստանի անվտանգության բանալիները Հայաստանու՞մ են, թե՞ Հայաստանից դուրս. ունե՞նք այս հարցի պատասխանը» թեմայով:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Միջոցառում
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ