ԵՏՄ-ն պարտաստ չէ միասնական արժույթի ներդրմանը
23.03.2015
12:30
Եվրասիական տնտեսական միության շրջանակներում միասնական արժույթի ձևավորման հնարավորությունների մասին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հայտարարությունը հնչեց որպես ամպրոպ պարզ երկնքում: Անդամ պետությունները շատ խնդիրներ ունեն, դեռ չեն հաղթահարել տնտեսական ինտեգրացիայի դժվարությունները և շատ վաղ է խոսել միասնական արժույթի ձևավորման մասին: Այդ մասին այսօր «Մեդիա կենտրոնում» հայտարարեց ՀՀ կենտրոնական բանկի նախագահ (1994-1998 թթ.) Բագրատ Ասատրյանը:

Ասատրայնի խոսքերով՝ միասնական արժույթի ներդրման մասին հայտարարությունը զուտ քաղաքական ենթատեքստ ունի և տնտեսապես հիմնավորված չէ: ԵՏՄ տարածքում, նրա կարծիքով, առաջին հեթին պետք է աշխատել ստեղծված տնտեսական ճգնաժամը հաղթահարելու ուղղությամբ, այլ ոչ թե խոսել միասնական արժույթի մասին, որը հեռավոր ապագայի հարց է: «Ես կողմնակից եմ Հայաստանի եվրոպական ինտեգրացիայի, սակայն հասկանում եմ, որ ցանկացած տնտեսական միության ձևավորման արդյունք պետք է լինի միասնական արժույթի ներդրումը: Բայց այս դեպքում քաղաքական գործիչները շատ շտապեցին: Այս հարցում որոշումները պետք է ավելի քան մտածված լինեն», - նշեց Ասատրյանը:

Ինչպես հայտնի դարձավ Կրեմլի մամլո ծառայության տարածած հաղորդագրությունից, մարտի 6-ին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ստորագրած հանձնարարականներից մեկով ՌԴ կառավարության անդամներին հանձնարարվել է մինչև 2015 թ. սեպտեմբերի 1-ը քննարկել ԵՏՄ շրջանակում արժութային միության ստեղծման հնարավորությունն ու նպատակահարմարությունը: Այս խնդիրն Աստանայում մարտի 20-ին կայացած հանդիպման ժամանակ անդրադարձել էին նաև Ղազախստանի, Բելոռուսի և ՌԴ-ի նախագահներ: Այդ հանդիպման ժամանակ Պուտինն առաջարկել էր բանակցություններ սկսել երեք երկրների միասնական արժութային միություն ստեղծելու շուրջ:

Միասնական արժույթի ձևավորման հնարավորություններն ու խնդիրները «Մեդիա կոնտրոնում» մարտի 23 կայացած Երևան-Մոսկվա տեսակամուրջի միջոցով քննարկեցին հայ և ռուս փորձագետները: Քննարկման բանախոսներն էին Երևանից ՀՀ Կենտրոնական բանկի նախագահ (1994-1998 թթ.) Բագրատ Ասատրյանը, տնտեսագետ, «Այլընտրանք» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար Թաթուլ Մանասերյան, իսկ Մոսկվայից ՌԴ Գլոբալիզացիայի խնդիրների ինստիտուտի տնօրեն, տնտեսագետ Միխայիլ Դելյագինը և տնտեսագետ Ալեքսանդր Կնոբելը:

Տնտեսագետները համակարծիք էին, որ միասնական արժույթի ձևավորման գաղափարը դեռ շատ սաղմնային վիճակում է: Ավելին՝ ժամանակին ԵՏՄ անդամ պետությունների Կենտրոնական բանկերի ղեկավարները պայամավորվել էին անդրադառնալ այդ հարցին 2025 թ-ին հետո: «Քանի դեռ չեն ստեղծվել միասնական ֆիսկալ քաղաքականություն իրականացնող մարմիններ, չկա միասնական քաղաքականություն, շատ վաղ է խոսել միասնական արժույթի մասին», - պարզաբանեց Ասատրյանը՝ հավելելով, որ Եվրամիությունը հասել է միասնական արժույթի ներդրմանը կես դար տևած ընտեգրացիոն գործընթացներից հետո: 

Ալեքսանդր Կնոբելը միասնական արժույթի անցման դժվարություններինց նշեց նաև ԵՏՄ անդամ երկրների տնտեսությունների զարգացվածության տարբերությունները: «Բացի այդ այլ փիլիսոփայությամբ են գործում նաև մեր երկրների տնտեսությունները: Մեծ է տարբերությունը նաև մեկ շնչին ընկող ՀՆԱ-ի մասով և այլն», - նշեց Կնոբելը՝ հավելելով, որ ԵՏՄ անդամ պետությունները դեռ պատրաստ չեն միասնական արժույթի անցնելուն: Նրա կարծիքով, այս հարցի շուրջ բարձրացված աժիոտաժը գալիս է այն հանգամանքինց, որ միասնական արժույթի անցման որոշումը քաղաքական է: 

«Ինտեգրացիան ԵՏՄ շրջանակներում առաջնորդվում է քաղաքական մոտիվներով: Եվրասիական միության շրջանակներում մի շարք գործընթացներ առաջ են անցնում տնտեսական նպատակահարմարությունից, և որքան ուժեղանան այդ գործընթացները, այնքան լուրջ ռեսուրսներ պետք է ներդնի երկներից մեկը: Կարելի է ենթադրել, որ այդ երկիրը Ռուսաստանն է», - նշեց տնտեսագետը՝ հավելելով, որ եվրասիական ինտեգրացիան այս այժմ բխում է ԵՏՄ անդամ երկրների ղեկավարների քաղաքական կամքից, որը խնդիր է և պետք է լուծում ստանա:

Նրա կարծիքով ԵՏՄ միասնական արժույթի ձևավորման հարցը քննարկվում է Բելառուսի, Ղազախստանի և Ռուսաստանի միջև, քանի որ Հայաստանը նոր է մուտք գործել ԵՏՄ, իսկ Ղրղզստանը գտնվում է այդ ճանապարհին: «Բացի այդ հաշվի առնելով ԵՏՄ անդամ պետությունների տենտեսական զարգացվածության տարբերությունները, պետք է կիրառել միասնական արժույթի հնարավորությունները կոնկրետ պետությունների դեպքում և չափել նրանց տնտեսության մոնետիզացիայի աստիճանը: Հակառակ պարագայում կարող են առաջ գալ խնդիրներ, որոնց լուծման համար պետք է վճարեն մեծ պետությունները», - պարզաբանեց Կնոբելը:

«Այլընտրանք» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար, տնտեսագետ Թաթուլ Մանասերյան ևս համակարծիք է գործընկերների հետ: «Միասնական արժույթին անցնում են տնտեսական միավորումներում, երբ առկա են համապատասխան տնտեսական հիմքեր, այլ ոչ թե ուղղակի քաղաքական ցանկություն: Արժութային միություն ձևավորելու համար պետք է անցնել ինտեգրացիայի և զարգացման մի քանի փուլեր: Այժմ դեռ վաղ է խոսել միասնական արժույթին անցելու մասին, բայց քննարկումներ այդ ուղղությամբ պետք է իրականացնել», - եզրափակեց նա:

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք arshaluismghdesyan@pjc.am  հասցեին:  

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«ՀՀ պետական ֆինանսների կառավարման համակարգի 2017-2018թթ. մոնիտորինգի արդյունքները»
27.07.2018
12:30
Հուլիսի 27-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ մամուլի ասուլիս «ՀՀ պետական ֆինանսների կառավարման համակարգի 2017-2018թթ. մոնիտորինգի արդյունքները» թեմայով։
Պաշտպանական ոլորտի պետգնումները կոռուպցիոն մեծ ռիսկեր են պարունակում՝ փորձագետ
26.07.2018
14:00
Հուլիսի 26-ին «Մեդիա կենտրոնում» Հանրային քաղաքականության հետազոտությունների ազգային կենտրոնի նախագահ, տնտեսագետ Արտակ Մանուկյանը ներկայացրեց ՀՔՀԱԿ-ի կողմից իրականացված 2017-2018 թթ. պաշտպանական ոլորտի գնումների մոնիտորինգի արդյունքները։
«Մեդիա-նոր իշխանություններ. մտահոգիչ միտումներ»
25.07.2018
12:00
Մանիպուլյացիա, քարոզչություն, ապատեղեկատվություն, կեղծ կայքեր..Այս ամենը մեդիայում եղել է միշտ: Սակայն մասշտաբները, որոնք տեսնում ենք այսօր, մեդիա փորձագետներին թույլ է տալիս վիճակը գնահատել՝ իբրև ճգնաժամային:

«Դիտորդների խմբի գործունեության խոչընդոտները և ՔԿՀ-ներում մարդու իրավունքների խախտումների ընթացիկ խնդիրները»
25.07.2018
11:00
Թավշյա հեղափոխությունից հետո ՀՀ Արդարադատության նախարարությունը պահում է նույն դիրքորոշումը և նույն կերպ խոչընդոտում ՀՀ ԱՆ ՔԿՀ-ներում հասարակական վերահսկողություն իրականացնող հասարակական Դիտորդների խմբի գործունեությունը. այս մասին հուլիսի 25-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցած քննարկմանը հայտարարեցին Դիտորդական խմբի անդամները:
«Աղմուկ Փանիկի միջադեպի շուրջ․ արդյոք պե՞տք է վերանայել 102-րդ ռուսական ռազմաբազայի տեղակայման պայմանները»
23.07.2018
13:00
Հուլիսի 23-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցած «Աղմուկ Փանիկի միջադեպի շուրջ․ արդյոք պե՞տք է վերանայել 102-րդ ռուսական ռազմաբազայի տեղակայման պայմանները» թեմայով քննարկման ընթացքում քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի ղեկավար Արթուր Սաքունցը հուլիսի 17-ին Շիրակի Փանիկ գյուղում ռուս զինվորականների մասնակցությամբ գրանցված միջադեպը գնահատեց ահաբեկչություն տեղացիների նկատմամբ․
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ