ԵՏՄ-ն պարտաստ չէ միասնական արժույթի ներդրմանը
23.03.2015
12:30
Եվրասիական տնտեսական միության շրջանակներում միասնական արժույթի ձևավորման հնարավորությունների մասին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հայտարարությունը հնչեց որպես ամպրոպ պարզ երկնքում: Անդամ պետությունները շատ խնդիրներ ունեն, դեռ չեն հաղթահարել տնտեսական ինտեգրացիայի դժվարությունները և շատ վաղ է խոսել միասնական արժույթի ձևավորման մասին: Այդ մասին այսօր «Մեդիա կենտրոնում» հայտարարեց ՀՀ կենտրոնական բանկի նախագահ (1994-1998 թթ.) Բագրատ Ասատրյանը:

Ասատրայնի խոսքերով՝ միասնական արժույթի ներդրման մասին հայտարարությունը զուտ քաղաքական ենթատեքստ ունի և տնտեսապես հիմնավորված չէ: ԵՏՄ տարածքում, նրա կարծիքով, առաջին հեթին պետք է աշխատել ստեղծված տնտեսական ճգնաժամը հաղթահարելու ուղղությամբ, այլ ոչ թե խոսել միասնական արժույթի մասին, որը հեռավոր ապագայի հարց է: «Ես կողմնակից եմ Հայաստանի եվրոպական ինտեգրացիայի, սակայն հասկանում եմ, որ ցանկացած տնտեսական միության ձևավորման արդյունք պետք է լինի միասնական արժույթի ներդրումը: Բայց այս դեպքում քաղաքական գործիչները շատ շտապեցին: Այս հարցում որոշումները պետք է ավելի քան մտածված լինեն», - նշեց Ասատրյանը:

Ինչպես հայտնի դարձավ Կրեմլի մամլո ծառայության տարածած հաղորդագրությունից, մարտի 6-ին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ստորագրած հանձնարարականներից մեկով ՌԴ կառավարության անդամներին հանձնարարվել է մինչև 2015 թ. սեպտեմբերի 1-ը քննարկել ԵՏՄ շրջանակում արժութային միության ստեղծման հնարավորությունն ու նպատակահարմարությունը: Այս խնդիրն Աստանայում մարտի 20-ին կայացած հանդիպման ժամանակ անդրադարձել էին նաև Ղազախստանի, Բելոռուսի և ՌԴ-ի նախագահներ: Այդ հանդիպման ժամանակ Պուտինն առաջարկել էր բանակցություններ սկսել երեք երկրների միասնական արժութային միություն ստեղծելու շուրջ:

Միասնական արժույթի ձևավորման հնարավորություններն ու խնդիրները «Մեդիա կոնտրոնում» մարտի 23 կայացած Երևան-Մոսկվա տեսակամուրջի միջոցով քննարկեցին հայ և ռուս փորձագետները: Քննարկման բանախոսներն էին Երևանից ՀՀ Կենտրոնական բանկի նախագահ (1994-1998 թթ.) Բագրատ Ասատրյանը, տնտեսագետ, «Այլընտրանք» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար Թաթուլ Մանասերյան, իսկ Մոսկվայից ՌԴ Գլոբալիզացիայի խնդիրների ինստիտուտի տնօրեն, տնտեսագետ Միխայիլ Դելյագինը և տնտեսագետ Ալեքսանդր Կնոբելը:

Տնտեսագետները համակարծիք էին, որ միասնական արժույթի ձևավորման գաղափարը դեռ շատ սաղմնային վիճակում է: Ավելին՝ ժամանակին ԵՏՄ անդամ պետությունների Կենտրոնական բանկերի ղեկավարները պայամավորվել էին անդրադառնալ այդ հարցին 2025 թ-ին հետո: «Քանի դեռ չեն ստեղծվել միասնական ֆիսկալ քաղաքականություն իրականացնող մարմիններ, չկա միասնական քաղաքականություն, շատ վաղ է խոսել միասնական արժույթի մասին», - պարզաբանեց Ասատրյանը՝ հավելելով, որ Եվրամիությունը հասել է միասնական արժույթի ներդրմանը կես դար տևած ընտեգրացիոն գործընթացներից հետո: 

Ալեքսանդր Կնոբելը միասնական արժույթի անցման դժվարություններինց նշեց նաև ԵՏՄ անդամ երկրների տնտեսությունների զարգացվածության տարբերությունները: «Բացի այդ այլ փիլիսոփայությամբ են գործում նաև մեր երկրների տնտեսությունները: Մեծ է տարբերությունը նաև մեկ շնչին ընկող ՀՆԱ-ի մասով և այլն», - նշեց Կնոբելը՝ հավելելով, որ ԵՏՄ անդամ պետությունները դեռ պատրաստ չեն միասնական արժույթի անցնելուն: Նրա կարծիքով, այս հարցի շուրջ բարձրացված աժիոտաժը գալիս է այն հանգամանքինց, որ միասնական արժույթի անցման որոշումը քաղաքական է: 

«Ինտեգրացիան ԵՏՄ շրջանակներում առաջնորդվում է քաղաքական մոտիվներով: Եվրասիական միության շրջանակներում մի շարք գործընթացներ առաջ են անցնում տնտեսական նպատակահարմարությունից, և որքան ուժեղանան այդ գործընթացները, այնքան լուրջ ռեսուրսներ պետք է ներդնի երկներից մեկը: Կարելի է ենթադրել, որ այդ երկիրը Ռուսաստանն է», - նշեց տնտեսագետը՝ հավելելով, որ եվրասիական ինտեգրացիան այս այժմ բխում է ԵՏՄ անդամ երկրների ղեկավարների քաղաքական կամքից, որը խնդիր է և պետք է լուծում ստանա:

Նրա կարծիքով ԵՏՄ միասնական արժույթի ձևավորման հարցը քննարկվում է Բելառուսի, Ղազախստանի և Ռուսաստանի միջև, քանի որ Հայաստանը նոր է մուտք գործել ԵՏՄ, իսկ Ղրղզստանը գտնվում է այդ ճանապարհին: «Բացի այդ հաշվի առնելով ԵՏՄ անդամ պետությունների տենտեսական զարգացվածության տարբերությունները, պետք է կիրառել միասնական արժույթի հնարավորությունները կոնկրետ պետությունների դեպքում և չափել նրանց տնտեսության մոնետիզացիայի աստիճանը: Հակառակ պարագայում կարող են առաջ գալ խնդիրներ, որոնց լուծման համար պետք է վճարեն մեծ պետությունները», - պարզաբանեց Կնոբելը:

«Այլընտրանք» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար, տնտեսագետ Թաթուլ Մանասերյան ևս համակարծիք է գործընկերների հետ: «Միասնական արժույթին անցնում են տնտեսական միավորումներում, երբ առկա են համապատասխան տնտեսական հիմքեր, այլ ոչ թե ուղղակի քաղաքական ցանկություն: Արժութային միություն ձևավորելու համար պետք է անցնել ինտեգրացիայի և զարգացման մի քանի փուլեր: Այժմ դեռ վաղ է խոսել միասնական արժույթին անցելու մասին, բայց քննարկումներ այդ ուղղությամբ պետք է իրականացնել», - եզրափակեց նա:

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք arshaluismghdesyan@pjc.am  հասցեին:  

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Գործարկվում է «Տվյալների պաշտպանության ընդհանուր կարգավորում»-ը. ինչպիսի՞ փոփոխություններ են սպասվում»
23.05.2018
12:00
Մայիսի 23-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Գործարկվում է «Տվյալների պաշտպանության ընդհանուր կարգավորում»-ը. ինչպիսի՞ փոփոխություններ են սպասվում» թեմայով:

«Բնապահպանության խնդիրներն ու ռիսկերը. առաջարկներ ուղղված նոր կառավարությանը»
22.05.2018
11:00
Բնապահպանության ոլորտում առկա խնդիրների, լուծումների և նոր կառավարությանն ուղղված իրենց առաջարկների մասին մայիսի 22-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցած քննարկմանը բարձրաձայնեցին բնապահպանները:
Հեռարձակվող ԶԼՄ-ների գործունեության և մեդիա ոլորտում բարեփախումների անհրաժեշտություն. Առաջարկներ ուղղված նոր կառավարությանը
21.05.2018
13:00
Հեռարձակվող ԶԼՄ-ների գործունեության և մեդիա ոլորտում բարեփոխումների անհրաժեշտության վերաբերյալ մայիսի 21-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ քննարկում, որին մասնակցում էին Երևանի մամուլի ակումբի նախագահ Բորիս Նավասարդյանը, Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Աշոտ Մելիքյանը և ՀՀ Հեռուստատեսության և ռադիոյի հանձնաժողովի անդամ Արմեն Մկրտչյանը:
«Այլընտրանքային հանրակրթության աջակիցների միության» ստեղծման ազդարարում
21.05.2018
12:00
Մայիսի 21-ին «Մեդիա Կենտրոնում» տեղի ունեցավ ասուլիս, որի ընթացքում ՀՀ կրթական ոլորտի ներկայացուցիչները ազդարարեցին «Այլընտրանքային հանրակրթության աջակիցների միության» ստեղծման մասին, կներկայացնեն ձևավորված միության կազմը, նպատակներն ու գործառույթները։
Թավշյա հեղափոխություն. մշակութաբանական փոփոխություններ
18.05.2018
11:00
Մշակութաբանական ի՞նչ փոփոխություններ են ակնկալվում թավշյա հեղափոխությունից: Ինչպե՞ս կառուցել ժողովրդին ծառայելու այլ մոդել, ինչպե՞ս պաշտոնյա-քաղաքացի հարաբերությունները պարզեցնել, ստեղծել կառավարման մարդակենտրոն քաղաքականություն։ Ի՞նչ փոփոխություններ են անհրաժեշտ հասարակության մեջ վարքագծային փոփոխությունների հասնելու համար:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Այսօր մեդիա կենտրոնում
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ