ԵՏՄ-ն պարտաստ չէ միասնական արժույթի ներդրմանը
23.03.2015
12:30
Եվրասիական տնտեսական միության շրջանակներում միասնական արժույթի ձևավորման հնարավորությունների մասին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հայտարարությունը հնչեց որպես ամպրոպ պարզ երկնքում: Անդամ պետությունները շատ խնդիրներ ունեն, դեռ չեն հաղթահարել տնտեսական ինտեգրացիայի դժվարությունները և շատ վաղ է խոսել միասնական արժույթի ձևավորման մասին: Այդ մասին այսօր «Մեդիա կենտրոնում» հայտարարեց ՀՀ կենտրոնական բանկի նախագահ (1994-1998 թթ.) Բագրատ Ասատրյանը:

Ասատրայնի խոսքերով՝ միասնական արժույթի ներդրման մասին հայտարարությունը զուտ քաղաքական ենթատեքստ ունի և տնտեսապես հիմնավորված չէ: ԵՏՄ տարածքում, նրա կարծիքով, առաջին հեթին պետք է աշխատել ստեղծված տնտեսական ճգնաժամը հաղթահարելու ուղղությամբ, այլ ոչ թե խոսել միասնական արժույթի մասին, որը հեռավոր ապագայի հարց է: «Ես կողմնակից եմ Հայաստանի եվրոպական ինտեգրացիայի, սակայն հասկանում եմ, որ ցանկացած տնտեսական միության ձևավորման արդյունք պետք է լինի միասնական արժույթի ներդրումը: Բայց այս դեպքում քաղաքական գործիչները շատ շտապեցին: Այս հարցում որոշումները պետք է ավելի քան մտածված լինեն», - նշեց Ասատրյանը:

Ինչպես հայտնի դարձավ Կրեմլի մամլո ծառայության տարածած հաղորդագրությունից, մարտի 6-ին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ստորագրած հանձնարարականներից մեկով ՌԴ կառավարության անդամներին հանձնարարվել է մինչև 2015 թ. սեպտեմբերի 1-ը քննարկել ԵՏՄ շրջանակում արժութային միության ստեղծման հնարավորությունն ու նպատակահարմարությունը: Այս խնդիրն Աստանայում մարտի 20-ին կայացած հանդիպման ժամանակ անդրադարձել էին նաև Ղազախստանի, Բելոռուսի և ՌԴ-ի նախագահներ: Այդ հանդիպման ժամանակ Պուտինն առաջարկել էր բանակցություններ սկսել երեք երկրների միասնական արժութային միություն ստեղծելու շուրջ:

Միասնական արժույթի ձևավորման հնարավորություններն ու խնդիրները «Մեդիա կոնտրոնում» մարտի 23 կայացած Երևան-Մոսկվա տեսակամուրջի միջոցով քննարկեցին հայ և ռուս փորձագետները: Քննարկման բանախոսներն էին Երևանից ՀՀ Կենտրոնական բանկի նախագահ (1994-1998 թթ.) Բագրատ Ասատրյանը, տնտեսագետ, «Այլընտրանք» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար Թաթուլ Մանասերյան, իսկ Մոսկվայից ՌԴ Գլոբալիզացիայի խնդիրների ինստիտուտի տնօրեն, տնտեսագետ Միխայիլ Դելյագինը և տնտեսագետ Ալեքսանդր Կնոբելը:

Տնտեսագետները համակարծիք էին, որ միասնական արժույթի ձևավորման գաղափարը դեռ շատ սաղմնային վիճակում է: Ավելին՝ ժամանակին ԵՏՄ անդամ պետությունների Կենտրոնական բանկերի ղեկավարները պայամավորվել էին անդրադառնալ այդ հարցին 2025 թ-ին հետո: «Քանի դեռ չեն ստեղծվել միասնական ֆիսկալ քաղաքականություն իրականացնող մարմիններ, չկա միասնական քաղաքականություն, շատ վաղ է խոսել միասնական արժույթի մասին», - պարզաբանեց Ասատրյանը՝ հավելելով, որ Եվրամիությունը հասել է միասնական արժույթի ներդրմանը կես դար տևած ընտեգրացիոն գործընթացներից հետո: 

Ալեքսանդր Կնոբելը միասնական արժույթի անցման դժվարություններինց նշեց նաև ԵՏՄ անդամ երկրների տնտեսությունների զարգացվածության տարբերությունները: «Բացի այդ այլ փիլիսոփայությամբ են գործում նաև մեր երկրների տնտեսությունները: Մեծ է տարբերությունը նաև մեկ շնչին ընկող ՀՆԱ-ի մասով և այլն», - նշեց Կնոբելը՝ հավելելով, որ ԵՏՄ անդամ պետությունները դեռ պատրաստ չեն միասնական արժույթի անցնելուն: Նրա կարծիքով, այս հարցի շուրջ բարձրացված աժիոտաժը գալիս է այն հանգամանքինց, որ միասնական արժույթի անցման որոշումը քաղաքական է: 

«Ինտեգրացիան ԵՏՄ շրջանակներում առաջնորդվում է քաղաքական մոտիվներով: Եվրասիական միության շրջանակներում մի շարք գործընթացներ առաջ են անցնում տնտեսական նպատակահարմարությունից, և որքան ուժեղանան այդ գործընթացները, այնքան լուրջ ռեսուրսներ պետք է ներդնի երկներից մեկը: Կարելի է ենթադրել, որ այդ երկիրը Ռուսաստանն է», - նշեց տնտեսագետը՝ հավելելով, որ եվրասիական ինտեգրացիան այս այժմ բխում է ԵՏՄ անդամ երկրների ղեկավարների քաղաքական կամքից, որը խնդիր է և պետք է լուծում ստանա:

Նրա կարծիքով ԵՏՄ միասնական արժույթի ձևավորման հարցը քննարկվում է Բելառուսի, Ղազախստանի և Ռուսաստանի միջև, քանի որ Հայաստանը նոր է մուտք գործել ԵՏՄ, իսկ Ղրղզստանը գտնվում է այդ ճանապարհին: «Բացի այդ հաշվի առնելով ԵՏՄ անդամ պետությունների տենտեսական զարգացվածության տարբերությունները, պետք է կիրառել միասնական արժույթի հնարավորությունները կոնկրետ պետությունների դեպքում և չափել նրանց տնտեսության մոնետիզացիայի աստիճանը: Հակառակ պարագայում կարող են առաջ գալ խնդիրներ, որոնց լուծման համար պետք է վճարեն մեծ պետությունները», - պարզաբանեց Կնոբելը:

«Այլընտրանք» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար, տնտեսագետ Թաթուլ Մանասերյան ևս համակարծիք է գործընկերների հետ: «Միասնական արժույթին անցնում են տնտեսական միավորումներում, երբ առկա են համապատասխան տնտեսական հիմքեր, այլ ոչ թե ուղղակի քաղաքական ցանկություն: Արժութային միություն ձևավորելու համար պետք է անցնել ինտեգրացիայի և զարգացման մի քանի փուլեր: Այժմ դեռ վաղ է խոսել միասնական արժույթին անցելու մասին, բայց քննարկումներ այդ ուղղությամբ պետք է իրականացնել», - եզրափակեց նա:

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք arshaluismghdesyan@pjc.am  հասցեին:  

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
Հանել դպրոցից «Հայոց եկեղեցու պատմություն» առարկան կամ վերախմբագրել դասագրքերը. թեժ բանավեճ
17.10.2018
12:00
Հոկտեմբերի 17-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Հայոց եկեղեցու պատմություն» առարկան. անհրաժեշտություն, թե քարոզ» թեմայով:
«Հայաստանում ծնելիության մակարդակը նվազել է». ՄԱԿ-ի 2018թ. զեկույց
17.10.2018
11:00
ՀՀ բնակչությունը 2018թ. առաջին եռամսյակից սկսած նվազել է 10.000 մարդով:
Այս մասին հոկտեմբերի 17-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցած մամլո ասուլիսին հայտարարեց ՄԱԿ-ի Բնակչության հիմնադրամի «Օժանդակություն բնակչության հարցերով քաղաքականությունների իրականացմանը» ծրագրի համակարգող Աննա Հովհաննիսյանը:
Օգտատերերի 97 տոկոսը կողմ է արտահերթ ընտրություններին
16.10.2018
11:24
Արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու վերաբերյալ ֆեյսբուքյան հարցման արդյունքներով օգտատերերի 90 տոկոսից ավելին ցանկանում են, որ արտահերթ ընտրությունները տեղի ունենան սույն թվականի դեկտեմբերին։
«Արդարությունն ինձ համար մեծագույն արժեք է». Էրիկ Բաբաջանյան՝ ուսանող, կինոօպերատոր
15.10.2018
11:59
Մեդիա կենտրոն նախագիծը սկսում է պատմությունների շարք, որտեղ ներկայացնելու ենք իրենց ոտնահարված իրավունքները վերականգնած և հիմնարար ազատությունների համար պայքարած մարդկանց:
Հայաստանում հոգեբուժական կենտրոնները վերակազմավորելու անհրաժեշտություն կա
10.10.2018
13:00
Հայաստանում, ըստ 2017 թ. պաշտոնական տվյալների, կա 52 հազար հոգեկան առողջության խնդիր ունեցող անձ, որը 3 տոկոս ավելի է համեմատած 2016 թ. տվյալների հետ:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Այսօր մեդիա կենտրոնում
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ