«Հայաստան- ԵՄ համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագիր․ հեռանկարներ ու հնարավորություններ»
17.10.2017
13:00
Հոկտեմբերի 13-ին հրապարակվեց Հայաստան-ԵՄ դեռ տարեսկզբին նախաստորագրված համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագիրը։ Փաստաթղթի վերջնական ստորագրումը տեղի է ունենալու Արևելյան գործընկերության գագաթնաժողովի շրջանակներում, որը նախատեսված է գալիք նոյեմբերին Բրյուսելում։

Որոշ առումներով համաձայնագրի տեքստի հրապարակումն անակնկալ էր։ Հայաստան-ԵՄ համաձայնագրի հրապարակումից մոտ մեկ ամիս առաջ Հայաստանում Եվրամիության պատվիրակության ղեկավար, դեսպան Պյոտր Սվիտալսկին հայտարարել էր, որ համաձայնագրի տեքստը գաղտնի կմնա այնքան ժամանակ, քանի դեռ այն վերջնականապես ստորագրված չէ:

Համաձայնագրի բովանդակության, տեքստի հրապարակման ժամանակի ընտրության և փաստաթղթի վերջնական ստորագրման հնարավոր խնդիրների վերաբերյալ կարծիքներ ու մեկնաբանություններ են հնչել հոկտեմբերի 17-ին Մեդիա կենտրոնում հրավիրված «Հայաստան- ԵՄ համապարփակ և ընդլայնված գործընկերությանհամաձայնագիր հեռանկարներ ու հնարավորություններ» քննարկման ժամանակ։

Երևանի մամուլի ակումբի նախագահ Բորիս Նավասարդյանը նշել է, որ համաձայնագիրը կարող էր հրապարակվել միայն երկու կողմերի՝ ԵՄ և Հայաստան, փոխադարձ համաձայնության դեպքում, ինչը նշանակում է, որ կողմերը վճռական են մոտակա ժամանակահատվածում այն ստորագրելու ․

«Սա նաև նշանակում է, որ դրսից ակնհայտ միջամտություն, ինչպես տեղի ունեցավ 2013թ․, չի ակնկալվում և դրա հիմնական պատճառն այն է, որ, ըստ երևույթին, համաձայնեցված է Ռուսաստանի հետ»։ Վերջինս նաև Եվրասիական Միությունից համաձայնագրի հետ կապված բացասական արձագանք չի սպասում, քանի որ այն պարտավորությունները, որոնք Հայաստանն ունի ԵԱՏՄ-ի նկատմամբ, առաջնային են մնում և չեն հակասում ԵՄ-Հայաստան համաձայնագրով ստանձնվող պայմանավորվածություններին։

Միևնույն ժամանակ բանախոսը չի բացառում, որ Հայաստան-ԵՄ համաձայնագիրը նոյեմբերին չստորագրվի ոչ թե Հայաստանի կողմից, այլ հենց Եվրոպական Միության, քանի որ ԵՄ կուլիսներում մտահոգություններ կան, թե ինչպես է լուծվելու իշխանության պատկանելիության հարցը 2018 թ․ ապրիլից հետո․

 «Հայաստանում տեղի են ունենում քաղաքական համակարգի հետ կապված լուրջ փոփոխություններ, և շատ անդամ երկրներ ուզում են հստակ պատկերացնել, թե ում հետ են գործ ունենալու ստորագրումից հետո։ Թեպետ ավելի լավատեսական ժամկետներ են նշում փորձագետները, բայց ես չեմ բացառում, որ ստորագրումը կարող է հետաձգվել մինչև ապրիլ-մայիս»։

Միջազգային փորձագետ Հովհաննես Իգիթյանը կարծում է, որ համաձայնագիրը հրապարակվել է ոչ թե հանրության պահանջով ու հանրային քննարկումների համար, այլ Ռուսաստանից հնչող մտավախությունները փարատելու համար։

Անդրադառնալով համաձայնագրի նշանակությանը՝ փորձագետը ԵՄ-Հայաստան հարաբերությունները համեմատեց մեծ փազլի հետ, որտեղ համաձայնագիրը հիմնական մասն է զբաղեցնում և դրա հրապարակումով արդեն կարող են տեսնել, թե այդ փազլն ինչ տեսք է ունենալու։

Անդրադառնալով համաձայնագրի ամենաշահարկվող կետին՝ Մեծամորի ատոմակայանի փակմանը, Իգիթյանը նշեց, որ դրանք պարզապես անհիմն շահարկումներ են, քանի որ այդ հարցը միշտ եղել է Հայաստան-ԵՄ հարաբերությունների օրակարգում․

«1988թ. երկրաշարժից հետո այն փակվել է ոչ նրա համար, որ քաղաքական ճնշում է եղել, այլ նույնիսկ այն ժամանակ ԽՍՀՄ համապատասխան մարմինները չէին կարող երաշխավորել, որ այն կաշխատի։ Բոլոր դեպքերում պետք է հասկանանք, որ ատոմակայանն ունի աշխատելու ժամկետ։ Եվ այդ հարցի պատասխանը, թե՝ հետո ի՞նչ, մեր իշխանությունները մինչև հիմա չեն տվել։ Գոնե մեր գործընկերն ասում է, որ, եթե գա մի օր, որ դա պետք է փակվի, իրենք պատրաստ են գումար տրամադրել այն սառեցնելու համար։ Երկրորդ՝ եթե Հայաստանը ցանկանա ժամանակակից, եվրոպական չափանիշերին համապատասխանող ատոմակայան ունենալ, ապա այդ բոլոր հնարավորությունները կան»։

Գլոբալիզացիայի և տարածաշրջանային համագործակցության վերլուծական կենտրոնի ղեկավար Ստեփան Գրիգորյանը համաձայնագիրը հնարավորություն է համարում Հայաստանի համար, որից օգտվելը բխում է Հայաստանի ժողովրդի շահերից։ Վերջինս նշում է, որ համաձայնագրով բարեփոխումներ են նախատեսվում հանրային կյանքի գրեթե բոլոր ոլորտներում՝  կոռուպցիայի դեմ պայքար, արդարադատության համակարգի փոփոխություն, մարդու իրավունքների զարգացում, մշակույթ, կրթություն, գյուղատնտեսության և մի շարք այլ ոլորտներ։

«Հստակ գրված է. պետք է պաշտպանվի փոքր ու միջին բիզնեսի իրավունքը: Այդ կետերը հստակ ու նպատակաուղղված են: Օրինակ` տուրիզմի մասին. բավականին մանրամասն նշված է ծառայությունների մասին` փոստային, էլեկտրոնային, տրանսպորտային: Այսինքն` կոնկրետ մարդկանց կյանքի հետ կապված կետեր են: Գրված են նաև սկզբունքները, թե ինչպես պետք է աշխատեն այս կետերը: Երբ խոսվում է կոռուպցիայի դեմ պայքարի մասին, մի քանի խոսքով գրվում է նաև` ինչպես»,- ասում է Ստեփան Գրիգորյանը։

Փորձագետը շատ կարևոր է համարում ԵՄ-ի հետ վիզաների պրազեցման խնդիրը ու մարդկային մոբիլության խթանումը Հայաստանի ու ԵՄ երկրների միջև․

«Շատ կարևոր է, որ վիզաների ազատականացումը ներառված է համաձայնագրի մեջ, նախկինում այդ գործընթացը զուգահեռ էր գնում։ Կարևոր է նաև, որ մեզ համար բացեցին հնարավորություն երկրորդ փուլի՝ վիզաների երկխոսության անցնելու համար։ Եվ սա պահանջում է լուրջ բարեփոխումներ՝ ֆինանսական, արդարադատության համակարգերում, նաև կոռուպցիայի դեմ պայքարում և այլն»։

Դերենիկ Մալխասյան, Մեդիա կենտրոն ծրագրի խմբագիր/համակարգող:

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեքderenikmalkhasian@gmail.comէլփոստին:

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Արևելյան գործընկերության գագաթնաժողով 2017. Հայաստանի քայլը դեպի Եվրոպա»
23.11.2017
11:00
Նոյեմբերի 24-ին Բրյուսելում տեղի է ունենալու Արևելյան գործընկերության հերթական գագաթնաժողովը, որի շրջանակներում սպասվում է, որ ստորագրվելու է Հայաստան-Եվրամություն շրջանակային համաձայնագիրը։
Հայաստան-ԵՄ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման նախաշեմին. արձագանքներ Քիշնևից եւ Թբիլիսիից
22.11.2017
13:00
Նոյեմբերի 22-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի կունենա քննարկում «Հայաստան-ԵՄ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման նախաշեմին. արձագանքներ Քիշնևից եւ Թբիլիսիից» թեմայով։
«Քիմիական նյութեր` Հայաստան ներկրվող խաղալիքներում. առողջական ռիսկեր և շուկայի վերահսկողություն»
22.11.2017
11:00
Նոյեմբերի 22-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Քիմիական նյութեր` Հայաստան ներկրվող խաղալիքներում. առողջականռիսկերև շուկայի վերահսկողություն» թեմայով:
Թանգարանային կրթական ծրագրերի նախագծում և մարքեթինգ. ասուլիս Ռուսական արվեստի թանգարանում
21.11.2017
13:00
Նոյեմբերի 21-ին Երևանի Ռուսական արվեստի թանգարանում «Մեդիա կենտրոնը» անցկացրեց մամլո ասուլիս «Թանգարանային կրթական ծրագրերի նախագծում և մարքեթինգ» տարածաշրջանային դասընթացի վերաբերյալ:
Դռնբաց դատական նիստերի լուսաբանման խոչընդոտներն ու սահմանափակումները
17.11.2017
12:00
Նոյեմբերի 17-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ «Դռնբաց դատական նիստերի լուսաբանման խոչընդոտներն ու սահմանափակումները» հետազոտության ներկայացում:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ