«Բախումներ Ջավախքում. հետագա զարգացումներ և գնահատականներ»
04.10.2017
11:00
Սեպտեմբերի 30-ին Վրաստանի Ախալքալաքի շրջանի Գումբուրդո հայկական գյուղում տեղի ունեցավ բախումներով զուգորդված միջադեպ ոստիկանական ուժերի և գյուղացիների միջև։

Գյուղացիները փորձել են խաչքար տեղափոխել Գյումբուրդոյում գտնվող X դարի տաճարի տարածք, որտեղ վերաթաղված են եկեղեցու բակում պեղումների արդյունքում հայտնաբերված իրենց նախնիների ոսկորները։ Սակայն տարածքը հսկող ոստիկաններն արգելել են, որից հետո դեպքի վայր են ժամանել հատուկ նշանակության զորքերը։

Հայաստանում և Վրաստանում գնահատականներ հնչեցին, որ այս միջադեպը սադրանք էր, որն ուղղված էր հայ և վրացի ժողովուրդների բարեկամության դեմ։ Որոշ լրատվամիջոցներ Գումբուրդոյում տեղի ունեցած միջադեպը որակեցին որպես հայ-վրացական բախումներ, որոնց ընթացքում վրացի ոստիկանները բռնության են ենթարկել հայ գյուղացիներին։ Նման որակումներն ու գնահատակաները սեպտեմբերի 30-ին դեպքի վայրում իրադարձությունները լուսաբանող jnews.ge կայքի լրագրող Աղունիկ Այվազյանն անհիմն ապատեղեկատվություն է համարում։

«Այն պահը, երբ ծեծկռտուք է եղել, երկու կողմերն էլ հայ են եղել, ոստիկանները եղել են հայ։ Ոչ մի վրացի ոչ մի հայի չի ծեծել, դաժանաբար ծեծ տեղի չի ունեցել, կարող եք նայել հրապարակված տեսանյութերը։ Սկզբնական շրջանում առաջնագծում կանգնած են եղել հայ ոստիկանները՝ մեր Ախալքալաքի ոստիկանները։ Իսկ բախումը մի պահ է եղել»,- հայտնում է Աղունիկ Այվազյանը հոկտեմբերի 4-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած քննարկման ընթացքում։

Լրագրողը նաև նշում է, որ տարօրինակ կերպով որոշ հայկական լրատվամիջոցներ բախումները համարեցին հայ-վրացական, իսկ վրացական որոշ ԶԼՄ-ներ սկսեցին քննարկել եկեղեցու պատկանելության հարցը։

Վրացագետ Ջոնի Մելիքյանը ներկայացրեց դեպքի նախապատմությունը և անդրադարձ կատարեց Գումբուրդո գյուղում գտնվող եկեղեցու պատմությանը.

«Եկեղեցին 10-րդ դարի է, որը 15-րդ դարից հայերը սկսում են օգտագործել։ Սակայն այն համարվում է քաղկեդոնական, և վիրահայոց թեմը չի թաքցնում, որ որևէ հավակնություն այդ եկեղեցու նկատմամբ ՀԱԵ-ն չունի։ Սակայն ինչ վերաբերում է ոսկորների վերաթաղմանը, ինչքանով որ ես տեղյակ եմ, դեռ անցած տարվանից էր գործընթացը սկսվել, որին ակտիվորեն մասնակցում էր վիրահայոց թեմը, և նույնիսկ պայմանավորվածություն էր ձեռք բերվել, որ հոկտեմբերի վերջին վերադառնան այս հարցին, վրաց հոգևորականների հետ նստեն քննարկեն»։

 «Ջավախք» բարեգորածական հիմնադրամի գործադիր տնօրեն Արմեն Ավետիսյանը գտնում է, որ առաջին հերթին պետք է տարանջատվեր խաչքար տեղադրելու հարցը եկեղեցու պատկանելության հարցը քննարկելուց. «Խնդիրն այն է, որ այստեղ հարցը կապված չէ եկեղեցու պատկանելության հետ, այլ գումբուրդոցիների խնդիրը հետևյալն է. նրանք ասում են՝ մեր նախնյաց մասունքները, որոնք պեղումների ժամանակ հանվել են դուրս, մենք նորից վերահուղարկավորել ենք և ցանկանում ենք դրանց վրա խաչքար տեղադրել»,- նշում է Արմեն Ավետիսյանը՝ հավելելով․ «Եթե մենք կարողանանք տարանջատել եկեղեցու պատկանելության հարցը և խաչքարի տեղադրումը, այս բախումը տեղի չէր ունենա։ Եկեղեցու բակում խաչքար տեղադրելով՝ գումբուրդոցիները չեն ցանկանում ապացուցել, որ դա հայկական եկեղեցի է»։

Վրաստանի «Ալիք» մեդիահարթակի գլխավոր խմբագիր Արսեն Խառատյանը ևս կարծում է, որ Գումբուրդոյի եկեղեցու պատականելության հարցի քննարկումը բացում է «պանդորայի արկղը», վեճը լայնորեն ծավալվում է։ Նրա կարծիքով՝ բակում խաչքարի տեղադրման խնդիրը էքստրաօրդինար լուծում է պահանջում, քանի որ ստեղծված իրավիճակն է այդպիսին։ Արսեն Խառատյանը գտնում է, որ խաչքարի տեղադրման խնդիրն արդյունավետ կլինի դիտարկել իրավական հարթությունից դուրս՝ ավելի շատ բարոյական հարթության վրա, որի դեպքում փոխզիջման հասնելու հավանականությունն ավելի մեծ է. «Այն ունի սիմվոլիկա։ Խաչքարի տեղադրման խնդիրն այս իրավիճակում նաև բարոյական հարթությունում լուծելու անհրաժեշտություն է առաջացնում: Մի կողմից հարցը պետք է լուծվի իրավական հարթությունում, մյուս կողմից էլ ոչ սովորական լուծում պետք է գտնել»: 

Արսեն Խառատյանը նաև նշում է, որ առաջին հերթին պետք է հստակեցնել, թե ինչ հարթակում է խնդիրը լուծվելու՝ պետաիրավական, թե՞ եկեղեցական։

«Ովքեր են այն պատկան մարմինները, անձինք, ովքեր այդ խնդրի կարգավորման մեջ պետք է ներգրավված լինեն, որպեսզի և՛ գումբուրդոցիները, և՛ հասարակությունը հասկանա, թե ով է հարցերի հասցեատերը»։

 

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
Միջազգային հանրության արձագանքը ՀՀ-ում քաղաքացիական անհնազանդության գործողություններին
26.04.2018
12:00
Ապրիլի 26-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ մամլո ասուլիս «Միջազգային հանրության արձագանքը ՀՀ-ում քաղաքացիական անհնազանդության գործողություններին» թեմայով:
Քաղաքագետների գնահատականը «թավշյա հեղափոխության» ընթացքին
26.04.2018
11:00
Ապրիլի 26-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Քաղաքագետների գնահատականը «թավշյա հեղափոխության» ընթացքին» թեմայով:
«Հայաստանի մանուկներ հիմնադրամ»-ի հիմնադիր Գարո Արմենի հարցազրույցը Հայաստանում տեղի ունեցող զարգացումների վերաբերյալ
24.04.2018
12:00
«Փոփոխություններն անխուսափելի են՝ քանզի դրանց միջոցով է միայն, որ առաջընթացը հնարավոր է դառնում». այսպիսի միտք է հայտնել Գարո Արմենը Հայաստանի հասարակությանն ու իշխանություններին ուղղված հայտարարությունում:
Մշակութային և հասարակական գործիչների արձագանքը Հայաստանում ընթացող դրամատիկ իրադարձություններին
23.04.2018
12:00
«Սիստեմայի մենեջմենթի բացակայություն է ընդհանրապես երկրում: Այն հայտարարությունից հետո, որ երկրում պետք է Մարտի 1 կրկնվի, միակ բանը, որ իմ համեստ հնարավորությունները թույլ են տալիս՝ հրաժարվել այն կոչումից, որը ստացել եմ այս երկրի ղեկավարներից»,- ասաց «Կադանս» երաժշտության կենտրոնի հիմնադիր և գործադիր տնօրեն Նիկա Բաբայանը ապրիլի 23-ին Մեդիա կենտրոնում «Մշակութային և հասարակական գործիչների արձագանքը Հայաստանում ընթացող դրամատիկ իրադարձություններին» թեմայով ասուլիս-քննարկմանը:
«Իրավախախտումներ բերման ենթարկվածների նկատմամբ. քաղաքացիական ակտիվիստ Տիգրան Մազմանյանի կալանավորման որոշումը»
20.04.2018
16:00
Քաղաքացիական ակտիվիստ Տիգրան Մազմանյանին 2 ամսով կալանքի տակ պահելու դատական որոշումը փաստաբանները որակում են քաղաքական հետապնդում քաղակտիվիստի նկատմամբ:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ