ԼՂ հակամարտությունից, մինչև առեւտրաշրջանառություն եւ ժխտողականության քրեականացում – Ֆրանսիայի դեսպանի ասուլիսը
21.06.2016
11:00
Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորմանն ուղղված Սանկտ-Պտերբուրգի հանդիպումը, հայ-ֆրանսիական առեւտրա-տնտեսական համագործակցության ներկա ընթացքը եւ Հայոց ցեղասպանության ժխտումը քրեականացնող օրինագծի ընդունման հնարավորությունը Ֆրանսիայի խորհրդարանում: Ահա այն հիմնական հարցերը, որոնց Հայաստանում Ֆրանսիայի դեսպան Ժան-Ֆրանսուա Շարպանտիեն անդրադարձավ հունիսի 21-ին «Մեդիա կենտրոնում» կայացած մամուլի ասուլիսին:

Պետերբուրգի հանդիպումը՝ դրական նախաձեռնություն

Դեսպանը դրական գնահատեց հունիսի 20-ին պաշտոնական Մոսկվայի նախաձեռնությամբ Սանկ-Պետերբորգում անցկացված ԼՂ հակամարտության կարգավորման վեաբերյալ Ռուսաստանի, Հայաստանի ու Ադրբեջանի նախագահների գագաթնաժողովի արդյունքները: «Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահների հանդիպումն ինքնին լավ նշան է: Մեկ ամսվա ընթացքում երկու հանդպում տեղի ունեցավ: Առաջինը Վիեննայում ԱՄՆ պետքարտուղար Ջոն Քերիի նախաձեռնությամբ, երկրորդը՝ Սանկտ-Պետերբուրգում: Տեղի են ունենում շփումներ, երկոսություն, որը միտված է վստահության միջոցների հաստատմանը, ինչն ինքնին լավ նշան է, որովհետև առանց երկխոսության չի կարող լինել քաղաքական լուծում», - հայտարարեց դեսպանը:

Պետերբուրգում կայացած հանդիպմանը նախագահներն ընդհանուր հայտարարություն ընդունեցին, որում կողմերը նշեցին իրենց հակվածությունը խաղաղ կարգավորմանը, վերսկսել բանակցային գործընթացը եւ պահպանել հրադադարի ռեժիմը: Հանդիպումից հետո ՌԴ արտաքին գործերի նախարար Սերգեյ Լավրովը հայտարարեց, որ նախագահների համաձայնեցած եռակողմ հայտարարության տեքստում «կոնկրետ քայլեր են նախանշված» բանակցային գործընթացի ակտիվացման համար: Բացի այդ կողմերը համաձայնել են ավելացնել ԵԱՀԿ դիտորդների քանակը, ովքեր աշխատում են հակամարտության գոտում: Նախագահները համաձայնել են նաեւ շարունակել հանդիպումները, ինչպես նաեւ եռակողմ ձեւաչափով՝ «ի լրումն ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների աշխատանքի»:

Դեսպանի խոսքով, այն որ կողմերը պայմանավորվել են շարունակել հանդիպումները եւ քննարկումները, արդեն իսկ դրական նախաձեռնություն է: «Չխորանալով հակամարտության կարգավորման գործընթացի մանրամասների մեջ՝ ես, որպես Մինսկի խմբի համանախագահող երկրի ներկայացուցիչ, կարող եմ ևս մեկ անգամ ընդգծել Ֆրանսիայի պատրաստակամությունը ուղեկցել այս բանակցային գործընթացը»,-ասաց Շարպանտիեն՝ չբացառելով այն հավանականությունը, որ հաջորդ հանդիպումը կարող է տեղի ունենալ Ֆրանսիայի միջնորդությամբ: «Ինչու՝ ոչ», - պատասխանեց դեսպանը հարցին, թե հնարավո՞ր է արդյոք ապագայում Ֆրանսիայի միջնորդությամբ Հայաստանի եւ Ադրբեջանի առաջնորդների հանդիպում կայանա:  

Այս համատեքստում նա հիշեցրեց Սանկտ-Պետերբուրգի հանդիպման պայմանավորվածությունն առ այն, որ ակնկալվում են նաեւ այլ հանդիպումներ ևս: «Խոսքը Պետերբուրգում կայացած գագաթնաժողովի նման հանդիպումների մասին է նաեւ: Մենք միշտ էլ ընդգծել ենք Ֆրանսիայում հանդիպումներ անցկացնելու մեր պատրաստակամությունը»,- ասաց դեսպանը՝ հավելելով, որ այժմ էլ Վիեննայում շարունակվում են աշխատանքները շփման գծի երկայնքով վստահության մեխանիզմների ներդրման ուղղությամբ: Նրա խոսքով, վստահության մեխանիզմների ձևավորումն առանցքային և կարևոր հարց է։ «ԵԱՀԿ- ն շարունակում է աշխատել այդ ուղղությամբ», - ասաց նա:

Ցեղասպանության ժխտումը քրեականացնող նոր օրինագիծ

Ասուլիսին Ֆրանսիայի դեսպանը լրագրողների խնդրանքով անդրադարձավ նաեւ Ֆրանսիայում Հայոց ցեղասպանության ժխտումը քրեականացնող նոր օրինագծի ընդունման հնարավորությանը: Նրա խոսքով, նոր օրինագծի տեքստը գրեթե պատրաստ է եւ առաջիկայում «այդ մասին կլսենք»: «Սակայն օրինագիծը վերաբերում է ոչ միայն Հայոց Ցեղասպանության ժխտմանը, այլ Ֆրանսիայի ճանաչած բոլոր ցեղասպանություններին», - ճշգրտեց դիվանագետը:

Հիշեցնենք, Հայոց ցեղասպանության ժխտումը քրեականացնող օրինագծի ընդունումը Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդի նախընտրական խոստումներից էր:

Հատկանշական է, որ 2011 թվականի դեկտեմբերին Ֆրանսիայի խորհրդարանն ընդունեց պատգավավոր Վալերի Բուայեի հեղինակած եւ ներկայացրած ցեղասպանության ժխտումը քրեականացնող օրինագիծ, որը նաեւ հավանության արժանացավ Ֆրանսիայի Սենատում: Սակայն մեկ ամիս անց օրինագիծը տապալվեց Ֆրանսիայի Սահմանադրական խորհուրդում, որը այն հակասող ճանաչեց երկրի Սահմանադրությանը՝ նշելով, որ ցեղասպանության ժխտման համար տույժ և քրեական պատասխանատվություն սահմանելով, հակասահմանադրական «ոտնձգություն է կատարվել խոսքի և արտահայտման ազատության նկատմամբ»:

Ժան-Ֆրանսուա Շարպանտիեն հիշեցրեց Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդի ելույթն այս տարվա հունվարին Ֆրանսիայի հայկական կառույցների համակարգող ժողովին, որի ժամանակ նա «հստակ ասաց», որ պետք է կրկին սկսել ցեղասպանությունների ժխտումը քրեականացնող օրինագծերի ընդունման գործընթաց: «Այժմ կարող եմ ասել, որ հստակ հանձնարարություներ են տրված Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախկին նախագահ Ժան-Պոլ Կոստային, որպեսզի նա ձեռնամուխ լինի նոր օրինագծի մշակման աշխատանքներին: Օրիագծի տեքստը գերեթե պատրաստ է: Ուստի մենք առաջիկայում կլսենք դրա մասին», - հավելեց նա:  

Մտահոգություններ

Ասուլիսին դեսպանը, խոսելով Հայաստան-Ֆրանսիա հարաբերությունների մասին, հատկապես ընդգծեց փոխադարձ առեւտրաշրջնառության փոքր չափսերը, ինչը չի բավարարում ֆրանսիական կողմին: Թեպետ, ըստ դեսպանի երկկողմ քաղաքական հարաբերությունները գնվում են «գերազանց մակարդակի վրա», սակայն առեւտրաշրջանառությունը կազմում է տարեկան շուրջ 50 մլն եվրո:

«Սա փոքր ցուցանիշ է: Ապրանքաշրջանառությունը չի համապատասխանում երկկողմ քաղաքական ու մշակութային բարձր մակարդակի համագործակցությանը: Ես միշտ այս հարցը բարձրացնում եմ», - ասաց ֆրանսիացի դիվանագետը՝ հավելելով, որ պետք է ամեն ինչ անել, որպեսզի երկու երկրների տնտեսական հարաբերություններն ավելի շարժունակ լինեն: «Պատճառը թերեւս այն է, որ երկու երկրների գործարարները լավ տեղեկացված չեն միմյանց հնարավորությունների մասին: Այս ուղղությամբ պետք է աշխատանք տանել», - հավելեց նա: 

Հայ-ֆրանսիական հարաբերությունների մյուս կարեւոր ուղղությունն, ըստ դեսպանի, հակագործակցությունն է Ֆրանկոֆոն երկրների կազմակերպության շրջանակներում: Այստեղ եւս դիվանագետը նշեց բավականին «մտահոգիչ տվյալներ»: Բանն այն է, որ Հայաստանում կրճատվում է ֆրանսերեն տիրապետողների թիվը: «Այն պետք է աճեր, քանի որ արդեն 3 տարի  է ՀՀ-ն Ֆրանկոֆոնիայի լիիրավ անդամ է: Սակայն եթե մինչ անկախությունը ֆրանսերեն տիրապետողների թիվը 93.000 էր, անկախությունից հետո նվազել է մինչեւ 35.000-ի: Սրանք մոտավոր թվեր են, սակայն ցույց են տալիս, որ ֆրանսերենի տիրապետորղների թիվը Հայաստանում կրճատվել է շուրջ երեք անգամ», - եզրափակեց նա:

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք arshaluismghdesyan@pjc.am հասցեին:

 

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«2017թ-ին պետական գնումների համակարգի մոնիտորինգի արդյունքների հակիրճ ներկայացում»
15.06.2018
12:00
Հունիսի 15-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ ասուլիս-քննարկում «2017թ-ին պետական գնումների համակարգի մոնիտորինգի արդյունքների հակիրճ ներկայացում» թեմայով։
Կանայք Հայաստանի բարձրագույն իշխանության կազմում
13.06.2018
17:04
Ի՞նչ է մտածում Facebook-ը ՀՀ բարձրագույն ղեկավար կազմում կանանց ներգրավվածության աստիճանի վերաբերյալ։
Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման գործընթացը «Թավշյա հեղափոխությունից» հետո
13.06.2018
14:00
Հունիսի 13-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ հարցազրույց-ասուլիս «Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման գործընթացը «Թավշյա հեղափոխությունից» հետո թեմայով։
«Արտաքին քաղաքական գերակայությունները Թավշյա հեղափոխությունից հետո»
11.06.2018
13:00
Հունիսի 7-ին Մոսկվայում տեղի ունեցավ ՀՀ նորանշանակ արտգործնախարար Զոհրաբ Մնացականյանի ու ՌԴ արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովի առաջին հանդիպումը։ Հանդիպման արդյունքում ռուսական «Կոմերսանտ» թերթին տված հարցազրույցում Զ․Մնացականյանը, անդրադառնալով հայ-ռուսական հարաբերություններին, նշել էր․ «Մենք չենք ասում, որ ամեն ինչում համաձայն ենք միմյանց հետ, սակայն ի վիճակի ենք պայմանավորվել ու առաջ գնալ»։
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Այսօր մեդիա կենտրոնում
Տեսանյութեր
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ