Ինչպե՞ս բարեփոխել պայմանական վաղաժամկետ ազատման համակարգը Հայաստանում
02.11.2015
17:38
Հայաստանում պայմանական վաղաժամկետ ազատման համակարգը չի գործում և այս ոլորտում կարիք կա լուրջ բարեփոխումների:

Այսօր «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած քննարկմանը նման տեսակետ հնչեցրին «Քաղաքացիական հասարակության ինստիտուտ» ՀԿ-ի ղեկավար Արման Դանիելյանն ու ՀԿ-ի իրավաբան Աննա Մելիքյանը:

Քննարկման մասնակից, ՀՀ Արդարադատության նախարարության Քրեակատարողական վարչության սոցիալական, հոգեբանական և իրավական աշխատանքների բաժնի գլխավոր մասնագետ Հովհաննես Մարգարյանը նշում է, որ բարեփոխումների կարիք կա, բայց դա չի նշանակում որ համակարգը ընդհանրապես չի գործում:

«Հիմա պայմանական վաղաժամկետ ազատվողների թիվը 5 տոկոսից քիչ է: 2013-ին վաղաժամկետ ազատվել է 226 դատապարտյալ, 2014-ին՝ 184: Այս ոլորտում բարեփոխումներ չեն արվում, չնայած անընդհատ խոստումներ ենք լսում, թե օրենքի նախագիծ կլինի, շուտով մի բան կփոխվի»,-ասում է Դանիելյանը:

Նա նշում է, որ մինչեւ 2006-ը համակարգը երկաստիճան էր, քրեակատարողական համակարգը որոշում էր կայացնում անձին ազատման ներկայացնելու մասին, ներկայացնում էր դատարան ու դատարանով էր որոշվում ազատ կարձակվի, թե՝ ոչ:

«Այնուհետև կարծիք կար, որ համակարգը կոռումպացված է ու որոշվեց միջանկյալ օղակ ստեղծել՝ անկախ հանձնաժողովը, որը բաղկացած է տարբեր գերատեսչությունների ներկայացուցիչներից, ընդգրկված են նաեւ ՄԻՊ-ի գրասենյակից: Այս համակարգը ներդնելուց հետո պայմանական վաղաժամկետ ազատ արձակվողների թիվը կտրուկ նվազեց: Անկախ հանձնաժողովի որոշումները բողոքարկման ենթակա չեն, որոշումն ընդունվում է քվեարկությամբ ու հասկանալի չէ ՝ ինչ չափորոշիչով են որոշում, ներքին ձայնո՞վ են քվեարկում, որովհետեւ որոշման չափանիշ տրված չէ: Դատապարտյալների հետ ուղղման աշխատանքներ պետք է տարվեն: Ինչպե՞ս ենք որոշում նա պատրաստ է ազատ արձակվել, թե՝ ոչ: Այստեղ է խնդիրն անլուծելի, որովհետեւ որեւէ օբյեկտիվ չափորոշիչներ դրված չեն»,-հավելեց Դանիելյանը:

«Քաղաքացիական հասարակության ինստիտուտ» ՀԿ-ի իրավաբան Աննա Մնացականյանն ասում է, որ դատապարտյալների կողմից  բողոքների մեծ մասը վերաբերում է հենց պայմանական վաղաժամկետ ազատմանը:

«Մտահոգության տեղիք  տալիս է որոշում կայացնելու մեխանիմզը և այսօրվա գործող մոդելը: Թեև օրենսգրքով գրված է,  որ դատապարտյալը վաղաժամկետ ազատման հնարավորություն ունի, շատ ժամանակ դատապարտյալները ազատվում են, երբ մի քանի անգամ մերժվում են նույնաբովանդակ հիմքով, ու երբ մոտենում է պատժի կրման օրացույցային ժամկետը, հնարավոր է, որ ազատվեն: Լինում են նաև դեպքեր, երբ դատապարտյալը ազատվում է, բայց  Դատախազությունը վերաքննիչ բողոք է ներկայացնում այդ ազատության մեջ գտնվող անձին և հայտնում,  որ անկախ հանձնաժողովը, վարչակազմը և դատարանը սխալ որոշում են կայացրել և անձը պետք է շարունակի կրել իր  պատիժը ՔԿՀ-ում»,-ասում է Մելիքյանը:

ՀՀ Արդարադատության նախարարության Քրեակատարողական վարչության սոցիալական, հոգեբանական և իրավական աշխատանքների բաժնի գլխավոր մասնագետ Հովհաննես Մարգարյանն էլ նշում է, որ դատապարտյալները սովորաբար կարգապահական տույժ են ունենում, դրա համար էլ չի կիրառվում պայմանական վաղաժամկետ ազատ արձակման ինստիտուտը:

2015-ին  9 ամսվա ընթացքում լսվել է 3460 պայմանական վաղաժամկետ ազատման հարց, որից 486-ի վերաբերյալ ՔԿՀ-ի վարչական հանձնաժողովը որոշում է կայացրել միջնորդագիր ներկայացնել անկախ հանձնաժողովին:

«Դատապարտյալների հետ սոցիալական, հոգեբանական աշխատանքներ են տարվում, սահմանված նախարարի՝ 2008 թվականի որոշմամբ: Դատապարտյալի հետ ուղղման աշխատանքներ տարվում են հատուկ ծրագրով: Չեմ ուզում ասել, որ ծրագիրը հարյուր տոկոսով աշխատում է, բայց չեմ էլ կարող բացառել, որ չի աշխատում: Այս ծրագրի հիման վրա էլ ամեն եռամսյակ կատարվում է դատապարտյալի վարքի գնահատում: Գնահատվում է երեք չափորոշիչով՝ ցածր, միջին, բարձր: Վարքի գնահատումից հետո կազմվում է դատապարտյալի բնութագիրը, որն էլ հաշվի առնելով՝ դատապարտյալը պայմանական վաղաժամկետ ազատ է արձակվում, կամ՝ ոչ»,-ասաց Մարգարյանը:

Լիլիթ Առաքելյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք Lilitarakelyan@pjc.am  հասցեին:    

 

 

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
Հեռարձակվող ԶԼՄ-ների գործունեության և մեդիա ոլորտում բարեփախումների անհրաժեշտություն. Առաջարկներ ուղղված նոր կառավարությանը
21.05.2018
13:00
Հեռարձակվող ԶԼՄ-ների գործունեության և մեդիա ոլորտում բարեփոխումների անհրաժեշտության վերաբերյալ մայիսի 21-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ քննարկում, որին մասնակցում էին Երևանի մամուլի ակումբի նախագահ Բորիս Նավասարդյանը, Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Աշոտ Մելիքյանը և ՀՀ Հեռուստատեսության և ռադիոյի հանձնաժողովի անդամ Արմեն Մկրտչյանը:
«Այլընտրանքային հանրակրթության աջակիցների միության» ստեղծման ազդարարում
21.05.2018
12:00
Մայիսի 21-ին «Մեդիա Կենտրոնում» տեղի ունեցավ ասուլիս, որի ընթացքում ՀՀ կրթական ոլորտի ներկայացուցիչները ազդարարեցին «Այլընտրանքային հանրակրթության աջակիցների միության» ստեղծման մասին, կներկայացնեն ձևավորված միության կազմը, նպատակներն ու գործառույթները։
Թավշյա հեղափոխություն. մշակութաբանական փոփոխություններ
18.05.2018
11:00
Մշակութաբանական ի՞նչ փոփոխություններ են ակնկալվում թավշյա հեղափոխությունից: Ինչպե՞ս կառուցել ժողովրդին ծառայելու այլ մոդել, ինչպե՞ս պաշտոնյա-քաղաքացի հարաբերությունները պարզեցնել, ստեղծել կառավարման մարդակենտրոն քաղաքականություն։ Ի՞նչ փոփոխություններ են անհրաժեշտ հասարակության մեջ վարքագծային փոփոխությունների հասնելու համար:
Հոմոֆոբիայի դեմ պայքարի միջազգային օր. ԼԳԲՏԻ անձանց իրավունքների պաշտպանությունը Հայաստանում
17.05.2018
12:00
ԼԳԲՏԻՔ անձանց իրավունքների պաշտպանությամբ զբաղվող փաստաբանները հույս են հայտնում, որ քաղաքական իրավիճակի փոփոխությամբ թե դատավորները, թե փաստաբանները, թե դատախազները իրենց աշխատանքի վայրում այսուհետ կղեկավարվեն մարդու իրավունքների պաշտպանության սկզբունքով:
«Կառավարության երկարաժամկետ ու կարճաժամկետ անելիքները տնտեսության մեջ»
17.05.2018
11:00
Մայիսի 17-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Կառավարության երկարաժամկետ ու կարճաժամկետ անելիքները տնտեսության մեջ» թեմայով: Քննարկման բանախոս տնտեսագետ Արտակ Մանուկյանը նշեց, որ քաղաքական կամքի առկայության դեպքում հնարավոր է կարճ ժամանակահատվածում լուրջ հաջողություններ գրանցել։
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Այսօր մեդիա կենտրոնում
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ