Նավթամթերքների և գազի առևտուրը ռուբլով հնարավո՞ր է
29.09.2015
12:00
Ռուսաստանից Հայաստան ներկրվող գազի և նավթամթերքների ռուբլով առևտուրը բխում է ՀՀ շահերից և կարող է հանգեցնել տվյալ ապրանքների գների որաշակի անկման: Սա բավականին բարդ, բայց իրականանալու հեռանկար ունեցող առևտրի տարբերակ է, որը վերջիվերջո հիմք է դնելու Եվրասիական տնտեսական միության (ԵԱՏՄ) տարածքում ապագայում միասնական արժույթի անցման համար: Այդ մասին հայտարարեց ԱԺ տնտեսական հարցերի մշտական հանձնաժողովի փոխնախագահ Միքայել Մելքումյանը:

Վերջերս Հայաստանի վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը Գրոդնոյում (Բելառուս) հանդես եկավ առաջարկությամբ ԵԱՏՄ երկրներում ազգային արժույթներով փոխհաշվարկների իրականացման և ռազմավարական ապրանքների (նավթ, գազ, ուրան) առևտրում ռուբլու անցման վերաբերյալ: Նպատակն ազգային տնտեսություններում դոլարիզացիայի մակարդակի իջեցումն է: Աբրահամյանի առաջարկը, ըստ տնտեսագետների, համապատասխանում է ԵԱՏՄ անդամ երկրներում, հատկապես ՌԴ-ում տիրող քաղաքական տրամադրություններին: Բոլորովին վերջերես Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Պետդումա ներկայացրեց օրինագիծ ԱՊՀ տարածաշրջանում ազգային արժույթներով առևտրի իրականացման և դոլարից ու եվրոյից որպես փոխհաշվարկի միջոց աստիճանաբար հրաժարվելու մասին:

Փորձագետները Ռուսաստանում արդյունահանվող ստրատեգիական ապրանքների դիմաց ռուբլով վճարելու առաջարկը համարում են գրավիչ, բայց դժվար իրականանալի: Այնումանայնիվ ըստ Միքայել Մելքումյանի, խնդիրը ավելի շատ քաղաքական է, իսկ ՌԴ-ի նկատմամբ Արևմուտքի կիրառած պատժամիջոցները միայն արագացնելու են Եվրասիական տնտեսական միությունում ազգային փոխարժեքներով առևտրի աշխուժացման և վերջապես միասնական արժույթի անցման գործընթացը:

«Մեդիա կենտրոնում» սեպտեմբերի 29-ին Միքայել Մելքումյանի և տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանի մասնակցությամբ տեղի ունեցավ քննարկում «Ռուբլով առևտրին անցնելու հնարավորությունը ԵԱՏՄ շրջանակներում» թեմայով:

«Գազի և նավթամթերքի դիմաց ռուբլով վճարելը բխում է Հայաստանի շահերից: Հայաստանը տարեկան Ռուսաստանից ներկրում է մոտ 650 միլիոն դոլարի գազ և նավթամթերք: Իսկ դոլարի արժևորման պայմաններում դա բավականին մեծ բեռ է Հայաստանի համար, որի ընդհանուր ներկրման ծավալը կազմում է 4.5 միլիարդ դոլար», - նշեց Մելքումյանը` հավելելով, որ վաղ թե ուշ Եվրասիական միության անդամ երկրները պետք է անցնեն միասնական արժույթի, կամ գոնե միասնական փոխհաշվարկի համակարգով առևտրի կազմակերպման:

Նրա կարծիքով Հայաստանի ֆինանսական շուկայում առկա ռուբլու չափաքանակը բավարարում է ներկրվող գազի և նավթամթերքների դիմաց վճարելու համար: «Տարեկան Ռուսաստանից Հայաստան տրասնֆերտների տեսքով փոխանցվում է մոտ 1,5 մլրդ դոլարին համարժեք ռուբլի: Բացի այդ ՌԴ-ի հետ առևտրում մեր արտահանողներն արդեն անցել են ռուբլով փոխհաշվարկի: Սա նշանակում է, որ ռուբլու բավարար չափաքանակ կա Հայաստանում: Ռուբլով փոխհաշվարկի անցնելու դեպքում այնպես պետք է կազմակերպել աշխատանքը, որպեսզի այդ քանակությամբ ռուբլին չմտնի Հայաստան, փոխանակվի դոլարով կամ եվրոյով ու արժեզրկվի: Այն պետք է ստերիլիզացնել: Այդպես շուկայում նաև կխթանվի ռուբլու նկատմամբ պահանջարկը», - ասաց պատգամավորը:

Տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանը նախևառաջ նշեց, որ այժմ դեռ վաղ է խոսել ԵԱՏՄ շրջանակներում միասնական արժույթի անցման հանարավորությունից, քանի որ այդ հարցի քննարկումները պետք է սկսվեն միայն 2025 թ.-ին:   

Նրա խոսքով, ԵԱՏՄ որոշ երկրներ Ռուսաստանի հետ առևտրում արդեն իսկ անցել են ռուբլով փոխհաշվարկի ռեժիմի: Բելառուսը Ռուսաստան ապրանքների արտահանման դեպքում 87 տոկոսով վճարումները ստանում է ռուբլով, ներմուծման դեպքում՝ 65 տոկոսը,  Ղազախստանը `51 տոկոսը: «Այս երկրներն արդեն իսկ օգտվում են այդ հնարվորությունից: Ինչո՞ւ Հայաստանը չգնա այդ քայլին: Երբ անցում կատարվի այդ ռեժիմին, նավթի գինը պետք է սահմանվի ռուբլով՝ ՌԴ-ի ներքին գնին համարժեք, գումարած լոգիստիկան, ինչն ամրագրված է էներգակիրների առևտրի վերաբերյալ վերջին հայ-ռուսական պայամանագրերում: Սա նշանակում է, որ կարող է տեղի ունենալ նավթամթերքների և գազի գնի որոշակի անկում Հայաստանում», - ասաց նա:

Փորձագետները վստահ են, որ գոնե ստրատեգիական ապրանքների մասով ռուբլով փոխհաշվարկի անցումն իրեն երկար սպասել չի տա: «Ինչքան էլ տարօրինակ է, բայց այս գործընթացին կնպաստի ՌԴ-ում տնտեսական բարդ իրավիճակը և Ռուսաստանի դեմ կիրարռված արևմտյան պատժամիջոցները: Այն է՝ ճգնաժամը կխթանի ֆինանսական ինտեգրացիան», - եզրափակեցին բանախոսները:

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

Հեղինակի հետ կապվելու համար գրեք arshaluismghdesyan@pjc.am  հասցեին:

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Ինչպե՞ս ստեղծել որակյալ սոցիալական ծառայություններ Հայաստանում և պայքարել աղքատության դեմ»
19.03.2019
12:00
Մարտի 19-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ մամուլի ասուլիս` նվիրված Սոցիալական աշխատանքի համաշխարհային օրվան: Ասուլիսի թեման էր` «Ինչպե՞ս ստեղծել որակյալ սոցիալական ծառայություններ Հայաստանում և պայքարել աղքատության դեմ»:
«Մեդիա սպառումն ու ինֆորմացիոն նախասիրությունները Հայաստանում-2019» հետազոտության ներկայացում
15.03.2019
12:00
Մարտի 15-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ «Մեդիա սպառումն ու ինֆորմացիոն նախասիրությունները Հայաստանում- 2019» հետազոտության արդյունքների ներկայացում:
Խաղաղության ընկալումը․ ԼՂ հակամարտության մոտեցումների վերլուծությունը
06.02.2019
12:00
ԼՂ հակամարտության հանգուցալուծմանը հասնելու միակ ճանապարհը խաղաղությանը նախապատրաստվելն է: Թեպետ հակամարտող հանրույթներում գերիշխում է պատերազմի պրոպագանդան, սակայն Հայաստանում, Լեռնային Ղարաբաղում եւ Ադրբեջանում մարդիկ սկսել են ավելի ու ավելի քննադատաբար մոտենալ հնարավոր պատերազմին: Հարցեր են հնչեցնում պատերազմի ու խաղաղության գնի մասին:
2017-2018թթ պետգնումների համակարգի մոնիտորինգի արդյունքները
28.12.2018
12:00
Դեկտեմբերի 28-ին «Մեդիա կենտրոնում» «Հանրային քաղաքականության հետազոտությունների ազգային կենտրոն» ՀԿ-ն ներկայացրեց 2017-2018թթ (I կիսամյակի) պետական գնումների համակարգի հիմնական միտումները։
Իրավապաշտպանների առաջարկները ՔԿՀ-ներում բարեփոխումների իրականացման ռազմավարության վերաբերյալ
27.12.2018
13:30
Արդարադատության նախարարության կողմից е-draft կայքում 2018 թ. դեկտեմբերի 19-ից հանրային քննարկման է դրվել քրեակատարողական համակարգում իրավիճակի բարելավման նպատակով 2018 -2038 թթ. ռազմավարությունը և դրա իրականացման 20 -ամյա միջոցառումների ծրագիրը հաստատելու մասին կառավարության որոշման նախագիծը։ Այն հանրային քննարկման է դրված լինելու մինչև 2019 թ. հունվարի 8-ը։
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ