Սահմանադրական փոփոխությունները հասարակական դիմադրության չեն հանդիպի. քաղաքագետներ
18.09.2015
11:00
Հայաստանում ընթացող սահմանադրական փոփոխությունները թեև կհանգեցնեն քաղաքական դաշտի «ապաանձնավորման», սակայն լայն կտրվածքով երկրի քաղաքական կյանքում էական փոփոխություններ չեն լինի քանի դեռ չկա զարգացած կուսակցական համակարգ: Այս մասին այսօր «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած քննարկմանը հայտարարեցին քաղաքագետները:

Սահմանադրական փոփոխություների գործընթացն արդեն մտել է խորհրդարանական քնարկումների փուլ: Ազգային ժողովում հինգերորդ օրն է, ինչ ընթանում են ակտիվ քննարկումներ Սահմանադրության նոր նախագծի վերաբերյալ, որն առաջին հերթին ենթադրում է կառավարման մոդելի փոփոխություն: Ըստ փոփոխված տարբերակի՝ Հայաստանը գործող կիսանախագահական համակարգից անցում է կատարում խորհրդարանական կառավարման մոդելի: Ինչն էլ առաջացրել է իրավապաշտպանների և որոշ ընդդիմադիր քաղաքական ուժերի մոտ մտահոգություն:

Նրանք կարծում են, որ կառավարման համակարգի փոփոխությունն իրականացվում է ոչ թե խորհրդարանի դերի ուժեղացման և կառավարման որակի բարձրացման, այլ իշխանության վերարտադրության համար:

Մինչ ԱԺ-ում ընթանում են ակտիվ, երբեմն վիրավորական արտահայտություններով ուղեկցվող քննարկումները, որոշ ընդդիմադիր քաղաքական և հասարակական շրջանակներ փորձում են միասնական պայքարի ճակատ ձևավորել այդ գործընթացի դեմ: Ըդդիմադիր շարժումն արդեն ստացել է «Ոչ»-ի ճակատ անվանումը, վերջինիս շարքերն են համալրել հասարակական, քաղաքական շարժումներ ու կազմակերպություններ, ինչպես նաև խորհրդարանում ներկայացված «Հայ ազգային կոնգրես» և «Ժառանգություն» կուսակցությունները:

Չնայած ընդդիմադիր դաշտի որոշակի գործողությունների՝ փորձագետների կարծիքով լայն հասարակական կոնսոլիդացիա սահմանադրական փոփոխությունների գործընթացին դեմ տեղի չի ունենա:

«Վերջերես տարբեր քաղաքական դերակատաների ոչ միանշանակ պահվածքը, նրանց կողմից համոզմունքների արագ փոփոխությունը հանգեցրեց այն իրավիճակին, որ հասարակությունը չի վստահում քաղաքական գործընթացներին: Ուստի ես չեմ կարծում, որ սահմանադրական փոփոխությունների շուրջ քաղաքական գործընթացները հանգեցնեն հասարակակայն լայն ընդդիմադիր ճակատի ձևավորման», - նշեց քաղաքագետ, Քաղաքական և միջազգային հետազոտությունների կենտրոնի ղեկավար Աղասի Ենոքյանը:

«Ոչ»-ի ճակատը, կարծում է Իսկանդարյանը, հաշվի առնելով քաղաքական դաշտում ընդդիմության դիրքերի թուլությունը, դժվար թե հաջողության հասնի: Հայաստանում ոչ թե պետք է միավորվեն այս կամ այն ընդդիմադիր հատվածները, այլ պետք է ստեղծել ընդդիմություն:

«Այժմ գոյություն ունի մի իրավիճակ, որ իշխող Հանրապետական կուսակցությունը կարող է տեսանելի ապագայում հանգիստ շարունակել կառավարել երկիրը, հաղթել ընտրություններում և վերարտադրվել: Այս առումով, Հայաստանի խնդիրը, ոչ թե ընդդիմադիր հատվածների միավորումն է, այլ ընդիմության՝ որպես ինստիտուտի ստեղծումը: Այժմ ընդդիմությունը, կամ այն ինչ նրանից մնացել է, գործում է բացասական ծրագրի հիման վրա և գնում է իշխանության առաջարկների մերժման ճանապարհով: Օրինակ՝ մարդիկ, ովքեր ժամանակին կողմ էին խորհրդարանական համակարգին, հիմա ընդդիմանում են Սահմանադրության նոր տարբերակին, որն հենց առաջարկում է անցում խորհրդարանական կառավարման մոդելի», - պարզաբանեց քաղաքագետը:

Փորձագետների կարծիքով, սահմանադրական փոփոխությունները նախ պետք է դիտարկել հետխորհրդային տարածքում որոշակի քաղաքական միտումների համատեքստում:

«Հետխորհրդային տարածքի այն երկրներում, որտեղ առկա է հանրային քաղաքականություն, այնտեղ տեղի է ունեցել անցում խորհրդարանական կառավարման մոդելի: Օրինակ՝ Մոլդովա, Ուկրաինա, Վրաստան, այժմ նաև Հայաստանն է ընթանում այդ ուղիով», - կարծում է Իսկանդարյանը:

Նրա խոսքով, մոդելի փոփոխության պատճառն էլ այն է, որ այդ երկրներում կարծում են, որ դեմոկրատական ինստիտուտները խորհրդարանական կառավարման ձևի պարագայում ավելի լավ կաշխատեն:

«Սակայն իրականությունն  այլ է: Կառավարման համակարգը ուղղակի ձև է, որը պետք է լցվի բովանդակությամբ: Իսկ բովանդակությունը քաղաքական կուսակցություններն են, կուռ քաղաքական համակարգը, որը Հայաստանում բացակայում է: Եթե այն չստեղծվի, ապա իրականում սահմանադրական փոփոխությունները ոչ մի էական տեղաշարժի չեն բերի երկրի քաղաքական կյանքում», - վսահեցրեց է նա:

Ենոքյանի կարծիքով, ՀՀԿ-ն նախաձեռնել է Սահմանադության փոփոխությունը սեփական իշխանության հարատևությունն ապահովելու համար:

«Սերժ Սարգսյանն այս կերպ փորձում է իշխանությունը պահել Հանրապետականի ձեռքում և կոլեգիալ կառավարման մոդելի ներդրմամբ զրկել իշխանությունը փոխելու պոտենցիալ ունեցող մարդկանց այդ հնարավարությունից», - եզրափակեց նա:      

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

 

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Թավշյա զրույցներ» հեղափոխության դեմքերի հետ
25.05.2018
17:00
Մայիսի 25-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ հանդիպում թավշյա հեղափոխության ակտիվ դերակատար, «Իմ քայլը» նախաձեռնության անդամ, ԱԺ «Ելք» խմբակցության պատգամավոր Լենա Նազարյանի հետ:
Քաղաքացիական հասարակության դերը հետհեղափոխական Հայաստանում
25.05.2018
12:00
Մայիսի 25-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցավ քննարկում «Քաղաքացիական հասարակության դերը հետհեղափոխական Հայաստանում» թեմայով:
«Վարորդներին որոշ խախտումների դեպքում չտուգանելու և տուգանքների համաներման հնարավոր ազդեցությունն ու հետևանքները»
24.05.2018
11:00
ՀՀ ոստիկանությունը մայիսի 23-ից փոփոխություն է իրականացնում ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտումներով վարչական պատասխանատվության քաղաքականության մեջ:
«Գործարկվում է «Տվյալների պաշտպանության ընդհանուր կարգավորում»-ը. ինչպիսի՞ փոփոխություններ են սպասվում»
23.05.2018
12:00
Մայիսի 23-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Գործարկվում է «Տվյալների պաշտպանության ընդհանուր կարգավորում»-ը. ինչպիսի՞ փոփոխություններ են սպասվում» թեմայով:

«Բնապահպանության խնդիրներն ու ռիսկերը. առաջարկներ ուղղված նոր կառավարությանը»
22.05.2018
11:00
Բնապահպանության ոլորտում առկա խնդիրների, լուծումների և նոր կառավարությանն ուղղված իրենց առաջարկների մասին մայիսի 22-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցած քննարկմանը բարձրաձայնեցին բնապահպանները:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ