Սահմանադրական փոփոխությունները հասարակական դիմադրության չեն հանդիպի. քաղաքագետներ
18.09.2015
11:00
Հայաստանում ընթացող սահմանադրական փոփոխությունները թեև կհանգեցնեն քաղաքական դաշտի «ապաանձնավորման», սակայն լայն կտրվածքով երկրի քաղաքական կյանքում էական փոփոխություններ չեն լինի քանի դեռ չկա զարգացած կուսակցական համակարգ: Այս մասին այսօր «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած քննարկմանը հայտարարեցին քաղաքագետները:

Սահմանադրական փոփոխություների գործընթացն արդեն մտել է խորհրդարանական քնարկումների փուլ: Ազգային ժողովում հինգերորդ օրն է, ինչ ընթանում են ակտիվ քննարկումներ Սահմանադրության նոր նախագծի վերաբերյալ, որն առաջին հերթին ենթադրում է կառավարման մոդելի փոփոխություն: Ըստ փոփոխված տարբերակի՝ Հայաստանը գործող կիսանախագահական համակարգից անցում է կատարում խորհրդարանական կառավարման մոդելի: Ինչն էլ առաջացրել է իրավապաշտպանների և որոշ ընդդիմադիր քաղաքական ուժերի մոտ մտահոգություն:

Նրանք կարծում են, որ կառավարման համակարգի փոփոխությունն իրականացվում է ոչ թե խորհրդարանի դերի ուժեղացման և կառավարման որակի բարձրացման, այլ իշխանության վերարտադրության համար:

Մինչ ԱԺ-ում ընթանում են ակտիվ, երբեմն վիրավորական արտահայտություններով ուղեկցվող քննարկումները, որոշ ընդդիմադիր քաղաքական և հասարակական շրջանակներ փորձում են միասնական պայքարի ճակատ ձևավորել այդ գործընթացի դեմ: Ըդդիմադիր շարժումն արդեն ստացել է «Ոչ»-ի ճակատ անվանումը, վերջինիս շարքերն են համալրել հասարակական, քաղաքական շարժումներ ու կազմակերպություններ, ինչպես նաև խորհրդարանում ներկայացված «Հայ ազգային կոնգրես» և «Ժառանգություն» կուսակցությունները:

Չնայած ընդդիմադիր դաշտի որոշակի գործողությունների՝ փորձագետների կարծիքով լայն հասարակական կոնսոլիդացիա սահմանադրական փոփոխությունների գործընթացին դեմ տեղի չի ունենա:

«Վերջերես տարբեր քաղաքական դերակատաների ոչ միանշանակ պահվածքը, նրանց կողմից համոզմունքների արագ փոփոխությունը հանգեցրեց այն իրավիճակին, որ հասարակությունը չի վստահում քաղաքական գործընթացներին: Ուստի ես չեմ կարծում, որ սահմանադրական փոփոխությունների շուրջ քաղաքական գործընթացները հանգեցնեն հասարակակայն լայն ընդդիմադիր ճակատի ձևավորման», - նշեց քաղաքագետ, Քաղաքական և միջազգային հետազոտությունների կենտրոնի ղեկավար Աղասի Ենոքյանը:

«Ոչ»-ի ճակատը, կարծում է Իսկանդարյանը, հաշվի առնելով քաղաքական դաշտում ընդդիմության դիրքերի թուլությունը, դժվար թե հաջողության հասնի: Հայաստանում ոչ թե պետք է միավորվեն այս կամ այն ընդդիմադիր հատվածները, այլ պետք է ստեղծել ընդդիմություն:

«Այժմ գոյություն ունի մի իրավիճակ, որ իշխող Հանրապետական կուսակցությունը կարող է տեսանելի ապագայում հանգիստ շարունակել կառավարել երկիրը, հաղթել ընտրություններում և վերարտադրվել: Այս առումով, Հայաստանի խնդիրը, ոչ թե ընդդիմադիր հատվածների միավորումն է, այլ ընդիմության՝ որպես ինստիտուտի ստեղծումը: Այժմ ընդդիմությունը, կամ այն ինչ նրանից մնացել է, գործում է բացասական ծրագրի հիման վրա և գնում է իշխանության առաջարկների մերժման ճանապարհով: Օրինակ՝ մարդիկ, ովքեր ժամանակին կողմ էին խորհրդարանական համակարգին, հիմա ընդդիմանում են Սահմանադրության նոր տարբերակին, որն հենց առաջարկում է անցում խորհրդարանական կառավարման մոդելի», - պարզաբանեց քաղաքագետը:

Փորձագետների կարծիքով, սահմանադրական փոփոխությունները նախ պետք է դիտարկել հետխորհրդային տարածքում որոշակի քաղաքական միտումների համատեքստում:

«Հետխորհրդային տարածքի այն երկրներում, որտեղ առկա է հանրային քաղաքականություն, այնտեղ տեղի է ունեցել անցում խորհրդարանական կառավարման մոդելի: Օրինակ՝ Մոլդովա, Ուկրաինա, Վրաստան, այժմ նաև Հայաստանն է ընթանում այդ ուղիով», - կարծում է Իսկանդարյանը:

Նրա խոսքով, մոդելի փոփոխության պատճառն էլ այն է, որ այդ երկրներում կարծում են, որ դեմոկրատական ինստիտուտները խորհրդարանական կառավարման ձևի պարագայում ավելի լավ կաշխատեն:

«Սակայն իրականությունն  այլ է: Կառավարման համակարգը ուղղակի ձև է, որը պետք է լցվի բովանդակությամբ: Իսկ բովանդակությունը քաղաքական կուսակցություններն են, կուռ քաղաքական համակարգը, որը Հայաստանում բացակայում է: Եթե այն չստեղծվի, ապա իրականում սահմանադրական փոփոխությունները ոչ մի էական տեղաշարժի չեն բերի երկրի քաղաքական կյանքում», - վսահեցրեց է նա:

Ենոքյանի կարծիքով, ՀՀԿ-ն նախաձեռնել է Սահմանադության փոփոխությունը սեփական իշխանության հարատևությունն ապահովելու համար:

«Սերժ Սարգսյանն այս կերպ փորձում է իշխանությունը պահել Հանրապետականի ձեռքում և կոլեգիալ կառավարման մոդելի ներդրմամբ զրկել իշխանությունը փոխելու պոտենցիալ ունեցող մարդկանց այդ հնարավարությունից», - եզրափակեց նա:      

Արշալույս Մղդեսյան, «Մեդիա կենտրոն» ծրագրի համակարգող-խմբագիր

 

Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Արևելյան գործընկերության գագաթնաժողով 2017. Հայաստանի քայլը դեպի Եվրոպա»
23.11.2017
11:00
Նոյեմբերի 24-ին Բրյուսելում տեղի է ունենալու Արևելյան գործընկերության հերթական գագաթնաժողովը, որի շրջանակներում սպասվում է, որ ստորագրվելու է Հայաստան-Եվրամություն շրջանակային համաձայնագիրը։
Հայաստան-ԵՄ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման նախաշեմին. արձագանքներ Քիշնևից եւ Թբիլիսիից
22.11.2017
13:00
Նոյեմբերի 22-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի կունենա քննարկում «Հայաստան-ԵՄ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման նախաշեմին. արձագանքներ Քիշնևից եւ Թբիլիսիից» թեմայով։
«Քիմիական նյութեր` Հայաստան ներկրվող խաղալիքներում. առողջական ռիսկեր և շուկայի վերահսկողություն»
22.11.2017
11:00
Նոյեմբերի 22-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Քիմիական նյութեր` Հայաստան ներկրվող խաղալիքներում. առողջականռիսկերև շուկայի վերահսկողություն» թեմայով:
Թանգարանային կրթական ծրագրերի նախագծում և մարքեթինգ. ասուլիս Ռուսական արվեստի թանգարանում
21.11.2017
13:00
Նոյեմբերի 21-ին Երևանի Ռուսական արվեստի թանգարանում «Մեդիա կենտրոնը» անցկացրեց մամլո ասուլիս «Թանգարանային կրթական ծրագրերի նախագծում և մարքեթինգ» տարածաշրջանային դասընթացի վերաբերյալ:
Դռնբաց դատական նիստերի լուսաբանման խոչընդոտներն ու սահմանափակումները
17.11.2017
12:00
Նոյեմբերի 17-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ «Դռնբաց դատական նիստերի լուսաբանման խոչընդոտներն ու սահմանափակումները» հետազոտության ներկայացում:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Մամլո հաղորդագրություն
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ