Միգրացիայի գործոնը ՁԻԱՀ ՄԻԱՎ-ի տարածման հարցում շատ մեծ է
28.11.2014
13:00
Հայաստանում ՄԻԱՎ և ՁԻԱՀ վարակների կանխագելման և բուժման հարցերում մանսկագետները տեսնում են մի քանի խնդիրներ՝ հասարակության տեղեկացվածության ցածր մակարդակ, բուժման ծառայութնունների անհասանելությունը բոլորի համար և հասարակության կողմից խտրական վերաբերմունք սուր իմունային անբավարարությունից տառապող մարդկանց նկատմամբ:

Այսպիսի ընդհանուր կարծիք հայտնեցին ոլորտի մասնագետները նոյեմբերի 28-ին Մարտունի քաղաքում «Մեդիա կենտրոնի» նախաձեռնությամբ և «Մարտունու կանաց համայքային խորուրդ» ՀԿ-ի հետ համագործակցության շրջանակներում անցկացված «Աշխատանքային միգրացիայի ազդեցությունը ՄԻԱՎ ՁԻԱՀ–ի տարածման վրա» թեմայով արտագնա ասուլիս–քննարկում ժամանակ:

Առողջապահության նախարարության ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման կենտրոնի բժիշկ-համաճարակաբան Վարդան Արզաքանյանի կարծիքով, խնդիրը շատ կարևոր, քանի որ աշխատանքային միգրացիան Հայաստանում գրանցում է բարձր տեմպեր: Վիճակագրական տվյալների համաձայն, աշխատանքային միգրանտների թիվը Հայաստանից տարեկան հասնում է մոտ երկու հարյուր հիսուն հազարի:

Աշխատանքնային միգրանտները, բժշկի խոսքերով, հանդիսանում են ռիսկային խումբ ՄԻԱՎ ՁԻԱՀ հիվանդությունների տարածման տեսանկյունից:

«Կարևոր է, որ քննարկումը կազմակերպվել է հենց Մարտունիում, քանի որ միգրացիոն հոսքերը Գեղարքունիքի մարզից բավականին մեծ են: Այս առումով ցանկանում եմ նշել, որ ՄԻԱՎ ՁԻԱՀ համաճարակների տարածման խնդիրը ավելի շատ կապված է միգրացիոն գործոնի հետ: Արդեն իսկ ախտորոշված հիվանդների 50% վարակվում են արտերկրում՝ հիմնականում՝ Ռուսաստանի Դաշնությունում, ուր ուղղված է միգրացիան մեր երկրից: Եթե դրան գումարենք միգրանտների զուգընկերներին ու կանանց, ապա այդ թիվը կմոտենա 70-75%», - նշեց Արզաքանյանը:

Բժշկական հետազոտման հասանելիության մասին Հայաստանում խոսեց Արզաքանյանի գործընկեր, բժիշկ-համաճարակաբան Էդուարդ Հովհաննիսյանը: Վերջինիս կարծիքով, բժշկական ծառայությունների հասանելությունը պայմանավորված է, ոչ միայն համապատասխան լաբորատորաիների առկայությամբ և գործուներությամբ, այլև մարդկանց հետզոտվելու ցանկությամբ:  

«Շատ բան կախված է մարդու մոտիվացիայից, քանի որ կարելի է ստեղծել շատ լավ լաբորատորիա, բայց դրա դուռը բացող չլինի: Այստեղ շատ մեծ է հասարակության վերաբերմունքը խտրականության, խարանի տեսանկյունից, որպեսզի մարդիկ չվախնենան դիմել բուժհաստատություններ: Կարոր է նա տեղեկացված լինելու գործոնը: Մարդը, հատկապես միգրանտների շրջանում, պետք է իմանա՝ ու՞մ դիմել, ինչո՞ւ և ի՞նչ կստանան նման հետազոտությունից: ՄԻԱՎ վարակի դեպքում կա երկար թաքնված շրջան և մարդը 8-10 տարի կարող է չիմանալ, որ ինքն ունի նման հիվանդություն», - ասաց մասանագետը:

Նա տեղեկացրեց, որ Հայաստանի գրեթե բոլոր բուժհաստատությունները հնարավորություն են ընձեռում հետազոտվելու համար: «Այդ հաստատությունները կամ լաբորատորիա ունեն, կամ իրենք կարող են ուղեգրել այլ լաբորատորիա: Բացի դրանից, Գեղարքունիքի մարզում այս պահին իրականացվում է աշխատանքային միգրանտների շրջանում համաճարակի կանխարգելման և հետազոտման ծրագիր: Այս ծրագրի շրջանակներում շարժական խմբերը հետզոտություններ են իրականացնում մարզի 16 գյուղերում», - նշեց Հովհաննիսյանը, մինույն ժամանակ հավելելով, որ ճիշտ բուժման դեպքում վարակակիր մարդիկ ապրում են մինչև խոր ծերություն և անգամ կարողանում են առողջ երեխաներ ունենալ: 

Գեղարքունիքի մարզպետարանի առողջապահության բաժնի պետ Անուշ Պողոսյանը չի տեսնում մարդկաց դեպի բժշկական հետզոտություն մոտիվացող շատ գործոններ: «Մենք ունենք միայն պարտադիր հետզոտություն կականց համար հղիության շրջանում: Կատարվում է նաև օնլայն տեղեկատվության փոխանցում բուժամբուլատորիաների կողմից դպրոցականներին, ինչը ես կարևորում եմ, քանի որ, ցավոք, այսօրվա դպրոցի աշակերտը, վաղվա միգրանտն է: Բացի դրանից մեր բժիշկները պարբերաբար վերապատրաստվում են», - նշեց Պողոսյանը:

ՄԻԱՎ ՁԻԱՀ համաճարակների կանխարգելման արդյունավետ միջոցը, ըստ «Մարտունու կանանց համայնքային խորհուրդ» ՀԿ–ի նախագահ Անահիտ Գևրոգյանի, հասարակության տեղեկացվածության մակարդակի բարձրացումն է: «Տեղեկատվությունը այս խնդրի մասին պետք է ատարծել ամենուր: Հիմա այն շրջանն է, երբ աշխատանքային միգրանտները վերադառնում են: (Գեղարքունիքում) գյուղեր կան, որտեղ աշխատունակ տղամարդկանց շուրջ 60% դուրս է գնում: Կան տվյալներ, համաձայն որոնց, նոյմբերից –փետերվար ընկած ժամանակահատվածում բուժզննում անցած  կանանց կեսից ավելին սեռավարակ ունի կամ ՄԻԱՎակիր է»,- նշեց նա:

Մասնագետների կարծիքով, հասարակության կողմից խտրականությունն առաջանում է անիրազեկությունից։ Մարդիկ չեն պատկերացնում, թե ինչպես է արտահայտվում հիվանդությունը և ինչ ճանապարհներով է փոխանցվում։ Կարծիքներ հնչեցին նաև այն մասին, որ բնակչության մտածելակերպի խնդիր կա, և շատերը խուսափում են հետազոտվելուց։

Հասարակության իրազեկվածության մակարդակի բարձրացումը, ըստ Սեմ Թադևոսյանի, ով ներկայացնումէ ՄԻԱՎ ՁԻԱՀ վարակակիր հիվանդներին աջակցող «Իրական աշխարհ, իրական մարդիկ» ՀԿ–ն, կարոր է առկա խտրական վերաբերմունքի վերացման համար, որպեսզի մարդիկ չվախենան հասարակության մեջազատ խոսել իրենց կարգավիճակից:

«Շատ կարևոր է նաև ցուցաբերել խնամք և համապատասխան հեգեբանական աջակցություն վարակակիրմարդկանց նկատմամբ, որպեսզի նրանք դուրս գան ստրեսային վիճակից: Պետք է հասկանալ, որ նրանքմեզանից ոչինչով չեն տարբերվում: Ոչ մեկ ապահովագրած չէ այդ հիվանդությունից: Մեր կենտրոնումունենք  մոտ 60  վարակակիր, որոնք աշխատանքային միգրանտ են: Նրանք ասյտեղ բուժում են ստացել ևգնացել Ռուսաստան աշխատելու: Մեր հետ կապը չեն կտրում, բուժման համար դեղորայքը ընդունում են:Անգամ, եթե նրանց դեղորայքը վերջանում է, այստեղից մեր կապերով դեղորայք ենք ուղարկում», -տեղեկացրեց Սեմ Թադևոսյան:

Նա նա նշեց, որ մարզային բուժհաստատություններում հետազոտվող մարդը  բախվում է գաղտնապահության հետ կապված խնդիրների: «Մարզային  բուժհաստություններում մարդը չի կարող գնալ, անանուն հետազոտվել,  ինչպես արվում է Երանում: Սա մարզերում խնդիր է, քանի որ անձը պետք է համայնքից ուղեգիր վերցնի: Ցավոք մարզերում գաղտնապահության աստիճանը  այնքան էլ բարձր չէ», - հավելեց Թադոսյանը:

Քննարկման ավարտին բժիշկ-համաճարակաբաններ Վարդան Արզաքանյանը և Էդուրդ Հովհաննիսյանըներկայացրեցին ոլորտի մասին վիճակագրական տվյալներ և հիվանդության փոխանցման եղանակները: «ՄԻԱՎ ՁԻԱՀ  վարակները չեն խոխանցվում առօրյա շփման միջոցով: Այն անգամ չի  փոխանցվում համբուրվելուց», - ասաց Արզաքանյանը, և որպես հիվանդության  ամենահավանական տարածման եղանակնշելով սեռական ճանապարհը: Նա նաև տեղեկացրեց, որ հիվանդության աշտորոշումը և բուժումը Հայաստանում իրականացվում է ամբողջությամբ անվճար: 

Ներկայումս Հայաստանում, ըստ անցկացված հետազոտություների, կան 3700 վարակակիրներ: «Նրանցից ավելի քան երկու հազարն է, որ բացահայտված են և ստանում են բժշկական աջակցությունը: Չբացահայտվածները խնդիր են ստեղծում, քանի որ համաճարակի տարածման պոտենցիալ աղբյուր են», - նշեց Հովհաննիսյանը: Նրա կարծիքով, համաճարակի դեմ արդյունավետ պայքարելու համար կարևոր է նաևստեղծել մարզային մասնագիտացված պոլիկլինիկաներ, ինչպիսին է ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման կենտորնը Երևանում:

Լուսանկարներ
Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Հեպատիտների տարածվածության, դեղերի և բուժման հասանելիության խնդիրները Հայաստանում»
16.08.2018
12:00
2017-2018 թթ. «Դրական մարդկանց հայկական ցանց» սոցիալական ՀԿ-ն իրականացրել է հետազոտություն Երևան, Գյումրի, Վանաձոր, Հրազդան, Սևան, Գավառ, Մարտունի և Արմավիր քաղաքներում`ուղղված բնակչության շրջանում վիրուսային հեպատիտներ B-ի և C-ի վաղ հայտնաբերմանը, խնդրի մասին քաղաքացիների շրջանում իրազեկության բարձրացմանը:
«ՀՀ պետական ֆինանսների կառավարման համակարգի 2017-2018թթ. մոնիտորինգի արդյունքները»
27.07.2018
12:30
Հուլիսի 27-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ մամուլի ասուլիս «ՀՀ պետական ֆինանսների կառավարման համակարգի 2017-2018թթ. մոնիտորինգի արդյունքները» թեմայով։
Պաշտպանական ոլորտի պետգնումները կոռուպցիոն մեծ ռիսկեր են պարունակում՝ փորձագետ
26.07.2018
14:00
Հուլիսի 26-ին «Մեդիա կենտրոնում» Հանրային քաղաքականության հետազոտությունների ազգային կենտրոնի նախագահ, տնտեսագետ Արտակ Մանուկյանը ներկայացրեց ՀՔՀԱԿ-ի կողմից իրականացված 2017-2018 թթ. պաշտպանական ոլորտի գնումների մոնիտորինգի արդյունքները։
«Մեդիա-նոր իշխանություններ. մտահոգիչ միտումներ»
25.07.2018
12:00
Մանիպուլյացիա, քարոզչություն, ապատեղեկատվություն, կեղծ կայքեր..Այս ամենը մեդիայում եղել է միշտ: Սակայն մասշտաբները, որոնք տեսնում ենք այսօր, մեդիա փորձագետներին թույլ է տալիս վիճակը գնահատել՝ իբրև ճգնաժամային:

«Դիտորդների խմբի գործունեության խոչընդոտները և ՔԿՀ-ներում մարդու իրավունքների խախտումների ընթացիկ խնդիրները»
25.07.2018
11:00
Թավշյա հեղափոխությունից հետո ՀՀ Արդարադատության նախարարությունը պահում է նույն դիրքորոշումը և նույն կերպ խոչընդոտում ՀՀ ԱՆ ՔԿՀ-ներում հասարակական վերահսկողություն իրականացնող հասարակական Դիտորդների խմբի գործունեությունը. այս մասին հուլիսի 25-ին Մեդիա կենտրոնում տեղի ունեցած քննարկմանը հայտարարեցին Դիտորդական խմբի անդամները:
Միանալ մեզ սոց․ ցանցերում
ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԳՐԱՆՑՈՒՄ
Ծառայություններ
Տեսանյութեր
Հայաստան-Թուրքիա Միջոցառումներ