Խոշտանգումների արգելքը մարդու բացարձակ իրավունք է
26.06.2014
12:00
Խոշտանգումների արգելքը մարդու բացարձակ իրավունք է, ինչն ամրագրված է Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայում: ՀՀ Սահմանադրությամբ նույնպես սահմանված է, որ «ոչ ոք չպետք է ենթարկվի խոշտանգումների, ինչպես նաև անմարդկային կամ նվաստացնող վերաբերմունքի կամ պատժի»: Մինչդեռ Հայաստանում կիրառվող սահմանումը չի ներառում «պետական պաշտոնյայի կամ պաշտոնապես հանդես եկող այլ անձի կամ նրանց դրդմամբ կամ համաձայնությամբ արված խոշտանգման մասին» դրույթը:

«Ըստ բոլոր միջազգային դրույթների՝ խոշտանգումը ցավն է, որ պատճառվում է մարդուն պետական մարմինների կողմից, սակայն մեր օրենսդրությամբ այս դրույթը ամրագրված չէ», - հայտարարեց Հայաստանի հելսինկյան կոմիտեի նախագահ Ավետիք Իշխանյանն այսօր «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած «Խոշտանգումների զոհերի աջակցության միջազգային օր. իրադրությունը Հայաստանում» թեմայով քննարկման ժամանակ:

Քննարկմանն իրենց կարծիքները հայտնեցին նաև «Իրավունքի գերակայություն» իրավապաշտպան ՀԿ համահիմնադիր Արտակ Զեյնալյանը, Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի ղեկավար Արթուր Սաքունցը, «Իրական աշխարհ, իրական մարդիկ» ՀԿ հիմնադիր, խորհրդական Հովհաննես Մադոյանը և ճարտարապետ Դվին Իսանյանսը:

«Ազատազրկումից հետո ոստիկանները պարտավոր են քաղաքացուն երրորդ անձի զանգելու հնարավորություն տալ, ապահովել փաստաբան ունենալու իրավունքն, ինչպես նաև բժշկի ներկայությունն է պարտադիր». Ավետիք Իշխանյան` Հայաստանի հելսինկյան կոմիտեի նախագահ,

Ըստ բանախոսի` Հայաստանում ստեղծված է իրավիճակ, երբ խոշտանգման ենթարկված մարդիկ հազվադեպ են համաձայնվում դիմել իրավական ճանապարհով հարցի քննությանը:

«2013թ. նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսների ընթացքում 135 ձերբակալված անձանցից միայն 2-3 է ունեցել փաստաբան, մինչդեռ ոստիկանության կողմից խոշտանգումների մեծ մասը տեղի են ունենում հենց ձերբակալման սկզբնական շրջանում», - նշեց Հայաստանի հելսինկյան կոմիտեի նախագահ Ավետիք Իշխանյանը:

Քննարկման մասնակից Դվին Իսանյանսը ներկայացրեց, թե ինչպես է ենթարկվել ծեծի ոստիկանության կողմից մայիսի 13-ին Մաշտոցի պուրակի անվանափոխության դեմ կազմակերպված ակցիայից հետո:


«Քաղաքացիական ակցիայի ժամանակ բերման ենթարկելիս ոստիկաններն ինձ ծեծի են ենթարկել, էլեկտրաշոկով հարվածներ հասցրել, այնքան, որ ուշագնաց եմ եղել», - պատմեց Դվին Իսանյանսը:

Անդրադառնալով բժշկական հաստատություններում տիրող իրավիճակին` Արթուր Սաքունցը փաստեց, - «Հոգեբուժական հաստատություններում գրանցված մահացությունների տարեկան թիվը չի զիջում բանակում գրանցվող մահվան դեպքերին, սակայն որևէ մեկով քրեական գործ հարուցված չէ»:
Բանախոսը կարծում է, որ հոգեբուժարաններն օգտագործվում են որպես պատժիչ ինստիտուտ` հարազատների միջև հարաբերությունները պարզելու:

«Ըստ եվրոպական կոնվենցիայի՝ խոշտանգում կատարողը չի կարող վաղաժամկետ ազատվել կամ համաներման արժանանալ: Սա է պատճառը, որ Հայաստանում քրեականացված չէ խոշտանգումը», - հայտարարեց Արտակ Զեյնալյանը:

Խոսելով առողջապահականև սոցիալական ոլորտում խոշտանգումների մասին` Հովհաննես Մադոյանն ընդգծեց, որ Հայաստանում յուրաքանչյուր օր ցավազրկման կարիք ունի մոտ 3000 մարդ, իսկ տարեկան ներմուծվում է այնքան մորֆին, որը կարող է բավարարել օրական 250 հոգու, այսինքն 90 տոկոս ցավով տառապող մարդիկ՝ չեն ստանում անհրաժեշտ ցավազրկող միջոցներ:

Խնդրահարույց է նաև թմրանյութերից կախվածություն ունեցող անձանց ազատազրկման մեջ մատուցվող բժշկական օգնության հարցը: Ըստ բանախոսի` 2011 թ. հարցված երբևէ ազատազրկման մեջ եղած 53 թմրամոլներից 22-ը տեղեկացրել են զրկանքի մեջ գտնվելու մասին, սակայն միայն 4-ն են ստացել պատշաճ բժշկական օգնություն:

Նույն իրավիճակն է նաև ՄԻԱՎ-ով տառապող անձանց դեպքում, քանի որ վերջիններս ենթարկվում են խտրականության` ստանալով ավելի ցածրորակ բուժօգնություն:

ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեան հունիսի 26-ը հռչակել է Խոշտանգումների զոհերիաջակցության միջազգային օր: Հայաստանի Հանրապետությունը միացել է Խոշտանգումների և դաժան, անմարդկային կամ արժանապատվությունը նվաստացնող վերաբերմունքի ու պատժի այլ ձևերի դեմ ՄԱԿ-ի կոնվենցիային 1993 թվականին հունիսի 9-ին։ Սակայն մինչ օրս խոշտանգումների սահմանումը, որը գործում է Հայաստանի Հանրապետությունում, չի համապատասխաննում ՄԱԿ-ի վերոհիշյալ կոնվենցիայի դրույթներին:

Լուսանկարներ
Տեսանյութ
Print Friendly and PDF
Այլ մամլո հաղորդագրություններ
«Փոփոխություններ «Էներգախնայողության և վերականգնվող էներգետիկայի մասին» օրենքում․ այլընտրանքային էներգետիկայի զարգացման հեռանկարները Հայաստանում»
13.12.2017
13:00
Դեկտեմբերի 13-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ քննարկում «Փոփոխություններ «Էներգախնայողության և վերականգնվող էներգետիկայի մասին» օրենքում․ այլընտրանքային էներգետիկայի զարգացման հեռանկարները Հայաստանում» թեմայով:
Պատգամավորների վարքն ու խոսքը. էթիկական նորմեր և հանրային ընկալումներ
12.12.2017
12:00
Անցած շաբաթ ՀՀ ԱԺ առողջապահության եւ սոցիալական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ, ՀՀԿ խմբակցության անդամ Հակոբ Հակոբյանը «Ժողովուրդ» օրաթերթի հետ զրույցում ասել էր․ «Աղքատը քիչ է ծախսում, հետեւաբար թանկացումը բերում է նրան, որ աղքատը ստիպված ինքնաբուխ ձեւով խուսափելու է թանկացած ապրանքներից:
«Մատչելիության իրավունքը Հայաստանի առողջապահության ոլորտում. առկա մարտահրավերներ, խոչընդոտներ և հաղթահարման ուղիներ»
12.12.2017
11:00
Հայաստանում առողջապահության համընդհանուր հասանելիության համար խոչընդոտները առաջին հերթին ֆինանսական են:
Մարդու իրավունքների խախտումները 2017թ. Հայաստանում
11.12.2017
12:30
Դեկտեմբերի 11-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցավ Մարդու իրավունքների պաշտպանության միջազգային օրվան նվիրված մամլո ասուլիս, որի շրջանակում «Ընդդեմ իրավական կամայականության» ՀԿ-ն ներկայացրեց 2017թ. մարդու իրավունքների խախտումները Հայաստանում:
Ճապոնիայի դեսպան Էյջի Տագուչիի մամլո ասուլիսը Մեդիա կենտրոնում
11.12.2017
11:00
ՀՀ-ում Ճապոնիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Ն.Գ. Էյջի Տագուչին դեկտեմբերի 11-ին «Մեդիա կենտրոնում» տեղի ունեցած մամլո ասուլիսի ընթացքում շնորհավորեց Հայաստանի Հանրապետությանը Եվրամիության հետ 2017թ. նոյեմբերի 24-ին ստորագրած Համապարփակ և ընդլայնված համաձայնագրի համար: